ارتودنسی فانکشنال

ارتودنسی فانکشنال یکی از جذاب ترین شاخه های درمان ارتودنسی است که اکثر افراد با آن آشنایی ندارند. ارتودنسی فانکشنال نه تنها قادر به صاف کردن دندان ها است بلکه می تواند فک های بالا و پایین را به محل درست جابجا کند و ظاهر بهتری برای بیمار خلق کند. داشتن چانه تحلیل رفته و یا عقب، یا ناصاف بودن فک ها می تواند موجب تخریب بایت شود، و این منجر به بروز میگرن، درد شانه و گردن، سر گیجه، آپنه خواب، مشکلات شنوایی، اختلالات فکی- گیجگاهی، انسداد مجرای تنفسی فوقانی، و مشکلات ظاهری از نمای نیمرخ خواهد شد.

ارتودنسی فانکشنال

ارتودنسی فانکشنال

 

ارتودنسی فانکشنال به جای کشیدن دندان هایی که فشرده و نامرتب هستند، دندان ها را با روش متفاوتی صاف می کند، مانند وسیع کردن (افزایش عرض) فک به منظور ایجاد فضای کافی برای دندان ها. ابزارهای ارتودنسی روی فک های بالا و پایین قرار می گیرند تا عرض آن را افزایش دهند و نیمرخ متعادل تری برای فرد ایجاد نمایند، بعلاوه، سینوس ها را وسیع کنند تا آپنه خواب و مشکلات تنفسی اصلاح شوند. با استفاده از تکنیک هایی غیر از کشیدن دندان که با استفاده از ابزارهای وسیع کننده کام انجام می شوند، می توان به نتایج خوبی دست یافت. با این حال، این ابزارها متحرک نیستند و باید برای مدت زمان خاصی درون دهان قرار گیرند. هرچند برخی افراد با این ابزارها مشکل دارند اما نتایجی که در بر خواهند داشت ارزش تحمل اندکی ناراحتی را دارند.

تفاوت بین ارتودنسی فانکشنال و ارتودنسی معمولی

اکثر افراد اطلاعی از روش های مختلف صاف کردن دندان ها ندارند. بسیاری از دندانپزشک ها از ارتودنسی معمولی استفاده می کنند که همیشه مؤثر واقع نمی شوند. ارتودنسی فانکشنال تنها توسط ارتودنتیست ها برای صاف کردن دندان ها کج استفاده می شود. با این تفاسیر، تفاوت آنها در چیست؟

در ابتدا باید از تفاوت درمان های ارتودنسی و ارتوپدی اطلاعاتی داشته باشید. درمان ارتودنسی تنها قادر به جابجایی دندان ها است در حالی که درمان ارتوپدی به مشکلات استخوان می پردازد. در گذشته، ارتودنسی معمولی توسط همه ارتودنتیست ها برای درمان مشکلات دندان و فک استفاده می شده است. در اوایل دهه۱۹۸۰، روش اروپایی جدیدی برای صاف کردن دندان ها ابداع شد که تحت عنوان ارتودنسی فانکشنال شناخته شد و به تدریج به کل دنیا معرفی شد.

در این بخش قصد داریم به بیان تفاوت های ارتودنسی فانکشنال و سنتی بپردازیم، زیرا مفاهیم، روش ها، و نظریه های آنها متفاوت است و متعاقباً نتایج درمان آنها نیز متفاوت خواهد بود. ابزارهای معمولی و مرسوم از دوران نوجوانی قابل استفاده هستند، زیرا ارتودنتیست تا زمانی که تمام دندان های دائم بیرون بیایند صبر خواهد کرد. در صورت فشرده بودن دندان ها، در ارتودنسی معمولی با کشیدن دندان، مشکل بر طرف خواهد شد تا فضای کافی برای آنها ایجاد شود. پس از ایجاد فضا دندان ها صاف خواهند شد. ۹۰% مواقع، چهار دندان دو پایه (پرمولر) کشیده می شوند تا فضای کافی ایجاد شود.

اما مشکل این روش این است که صورت صاف خواهد شد و از جذابیت آن کاسته خواهد شد و زمانی که فرد می خندد تنها ۶ دندان جلوی او قابل مشاهده خواهند بود. دندان های اضافی نیز به سمت عقب جابجا خواهند شد تا جاهای خالی که در نتیجه کشیدن دندان بوجود آمده اند پر شوند، این می تواند منجر به اختلالات فکی- گیجگاهی (TMJ) و نیز مشکلات مجرای تنفسی شود. از سوی دیگر، ارتودنسی فانکشنال برای بیماران کم سن تر (از حدود ۷ سالگی) قابل استفاده است. در حالی که بیمار هنوز در حال رشد است، درمان ارتودنسی موجب وسیع شدن قوس دندانی می شود و فضای کافی برای دندان های فشرده ایجاد خواهد کرد. با افزایش عرض کام، همه دندان های دائم جای کافی برای قرار گرفتن خواهند داشت. در واقع درمان ارتوپدی به جابجایی استخوان کمک خواهد کرد.

ارتودنسی فانکشنال

ارتودنسی فانکشنال

 

تا زمانی که قوس دندانی در حال عریض شدن است، وضعیت فک پایین نیز موازی فک بالا تغییر خواهد کرد. از آنجا که در این روش هیچ دندانی کشیده نمی شود، در افرادی که لبخند عریض تری دارند، مؤثرتر خواهد بود. بعلاوه، از آنجا که فک پایین رو به جلو حرکت می کند، اختلالات فکی- گیجگاهی نیز بهبود پیدا خواهند کرد. در آخرین مرحله از ارتودنسی فانکشنال، بریس های شفاف روی دندان های صاف قرار می گیرند، به همین دلیل در این روش، ارتودنسی و ارتوپدی برای درمان بیمار استفاده می شوند.

مزایای ارتودنسی فانکشنال

ارتودنسی فانکشنال از نظر زیبایی و نیز عملکردی، مزایای زیادی خواهد داشت:

  • فرایند درمان شامل اصلاح ساختار صورت، صاف کردن فک، جابجایی دندان ها، اصلاح وضعیت سر و گردن، و نیز ماهیچه های همبند خواهد بود.
  • لبخندی عریض تر خلق خواهد کرد و نمای نیمرخ صورت را بهبود خواهد بخشید.
  • با بزرگ شدن بیمار، صورت تعادل بیشتری پیدا خواهد کرد.
  • اختلالات فکی- گیجگاهی کاهش خواهند یافت.
  • نتایج ثابت تری در بر خواهند داشت.
  • نیاز به کشیدن دندان را کاهش خواهد داد.
  • طی آن از ابزارهایی استفاده خواهد شد که کمتر از براکت ها قابل مشاهده هستند.
  • اجازه می دهد بتوان برای ورزش کردن یا نواختن آلات موسیقی، ابزار را به راحتی از دهان خارج کرد.
  • در سنین پایین آغاز می شود (۳ تا ۸ سالگی).
ارتودنسی فانکشنال

ارتودنسی فانکشنال

معایب ارتودنسی فانکشنال

گاهی اوقات، در مسائل دندانی ما دشمن خود هستیم. ارتودنسی فانکشنال نیاز به میزانی از همکاری و نظم شخصی بیمار دارد. مرحله بعدی ارتودنسی فانکشنال استفاده از ابزارهای متحرک است و اگر بیمار به طور نامنظم از آنها استفاده کند و بر اساس برنامه مشخص شده به ارتودنتیست مراجعه نکند، مؤثر واقع نخواهد شد و موفقیت درمان محدود خواهد شد.

بر اساس برخی منابع، انتخاب ارتودنسی فانکشنال تصمیمی جدی است. به شما کمک می کند روش درمان بهتر و مؤثرتر را تشخیص دهید (مهم نیست برای کودکان بکار برده می شود یا برای افراد  بزرگسال)، دندانپزشک باید نکات و توصیه های مهم را به شما گوشزد کند و به شما کمک کند مناسب ترین روش را انتخاب نمایید. به خاطر داشته باشید، ارتودنسی فانکشنال لبخندی عریض تر و زیباتر به شما خواهد بخشید.

ارتودنسی فانکشنال

ارتودنسی فانکشنال

 

ارتودنسی فانکشنال برای کودکان

درست مانند دیگر درمان های دندانپزشکی، هر چه درمان دندان های کج و بایت ناصاف زودتر شروع شود، مؤثرتر و محافظه کارانه تر خواهد بود. درمان کودکان را می توان از ۶ تا ۹ سال آغاز کرد و اولین ابزار را برای آنها استفاده کرد. در صورت لزوم، پس از بیرون آمدن دندان های دائم، می توان براکت ها را روی آنها قرار داد. درمان مشکلات ساختاری فک در کودکان، مال اکلوژن، یا مشکلات بایت در اوایل زندگی می تواند لبخندی زیبا و ماندگار در پی داشته باشد و از بروز مشکلات بیشتر در آینده پیشگیری نماید. اصلاح بایت، در حالی که رو به رشد است، می تواند خطر اختلالات فکی- گیجگاهی را کاهش دهد و مشکلات آپنه خواب را برطرف سازد. برای اکثر کودکان، ارتودنسی فانکشنال می تواند نیاز به براکت های ارتودنسی را برطرف سازد. با وسیع کردن کام از ابعاد مختلف، زمانی که دندان ها به تدریج جابجا می شوند، بایت کج و ناصاف اصلاح خواهد شد، در نتیجه تماس درستی با یکدیگر خواهند داشت.

تاثیر ارتودنسی بر زیبایی صورت

شاید این پرسش نیز در ذهن شما بوجود آمده باشد که آیا واقعاً براکت ها موجب تغییر چهره خواهند شد؟ پاسخ این پرسش مثبت است اما نگران نباشید- تغییراتی که براکت ها در ظاهر فرد ایجاد می کنند کاملاً مثبت خواهند بود. براکت ها قادرند مشکلات کج بودن دندان ها را برطرف سازند و تقارن بیشتر و طبیعی تری به کل چهره، دهان و خط فک ها ببخشند.

براکت های ارتودنسی چگونه موجب تغییر چهره می شوند؟

اگر می خواهید بدانید که صاف شدن دندان ها چگونه می تواند روی ظاهر چهره شما تأثیر بگذارد، تنها کافیست نگاهی به تصاویر افراد قبل و بعد از انجام درمان ارتودنسی با کمک براکت داشته باشید. تفاوت این تصاویر، شگفت انگیز است و همه آن به خاطر اصلاحاتی دقیق است که در لبخند فرد ایجاد شده اند. بخشی از دلیل استفاده از براکت های ارتودنسی اصلاح یا پیشگیری از بروز مشکلات بزرگ برای سلامت دهان و دندان ها است، اما بزرگ ترین دلیل این است که براکت ها ظاهر کل چهره را تغییر می دهند. در این مقاله کوتاه، چگونگی این تغییر را توضیح خواهیم داد.

براکت ها شکل چهره را تغییر می دهند.

در حالت عادی، چهره انسان تا حدودی دارای عدم تقارن است. اما در برخی افراد خاص، این عدم تقارن برجسته تر است، و معمولاً منشاء آن دندان ها است. براکت ها قادرند به آهستگی و به طور پیوسته تقارن را به چهره شما بازگردانند به گونه ای که مخاطب می تواند بوضوح چهره واقعی و زیبای شما را ببنید، و ایرادهای آن برطرف خواهند شد. برخی مشکلات شایعی که براکت ها قادرند به شکلی مؤثر آنها را تغییر دهند عبارتند از:

اثر ارتودنسی بر زیبایی صورت

اثر ارتودنسی بر زیبایی صورت

  • آندربایت: وقتی آندربایت دارید، چانه شما جلوتر قرار گرفته است و باعث می شود بزرگ تر از حد معمول به نظر برسد، در نتیجه مانند عارضه ای به نظر خواهد رسید که تحت عنوان “صورت ماه شکل” moon face شناخته می شود. وقتی این مشکل با کمک براکت ها اصلاح می شود، تمام ویژگی های چهره ملایم تر می شوند و برجستگی تنها یک نقطه صورت از بین خواهد رفت.

    اثر ارتودنسی بر زیبایی صورت

    اثر ارتودنسی بر زیبایی صورت

  • اپن بایت: اپن بایت زمانی بوجود می آید که به نظر می رسد دهان کشیده شده است، و در موارد حاد، مانع کامل بسته شدن دهان به طور طبیعی می شود. این مشکل کاملاً قابل توجه است و حتی از نیمرخ نیز قابل مشاهده است زیرا باعث می شود لب بالا جلوتر از همه اجزاء صورت به نظر برسد. براکت ها مشکل صاف بودن و قرار داشتن دندان ها در یک راستا را بر طرف می سازند و به دهان ظاهری طبیعی تر می بخشند.

    اثر ارتودنسی بر زیبایی صورت

    اثر ارتودنسی بر زیبایی صورت

  • اور بایت: این یکی از شایع ترین مشکلات مربوط به صاف بودن دندان ها و فک ها و یکی از عواملی است که بسیاری افراد بواسطه آن احساس شرمندگی می کنند. اوربایت باعث می شود لب بالا برجسته و جلوتر از دیگر اجزاء صورت به نظر برسد، در حالی که گونه ها فرو رفته به نظر می رسند. براکت ها تناسب فک و دندان ها با یکدیگر را تغییر می دهند، در حالی که در نیمه پایین صورت تعادل بیشتری ایجاد خواهد شد.

    اثر ارتودنسی بر زیبایی صورت

    اثر ارتودنسی بر زیبایی صورت

  • دندان های فشرده، کج و ناصاف: حتی مشکلات جزئی مربوط به صاف بودن دندان ها نیز می توانند موجب شرمندگی فرد و امتناع او از لبخند زدن یا خندیدن شوند. براکت ها می توانند مشکلات فاصله بین دندان ها و نحوه قرار گیری آنها را برطرف سازند، به گونه ای که هرگز بیمار برای نشان دادن لبخند خود تردید نخواهد کرد.
اثر ارتودنسی بر زیبایی صورت

اثر ارتودنسی بر زیبایی صورت

 

براکت ها می توانند شما را به داشتن دندان هایی سالم تر و اعتماد به نفس بالاتر تشویق کنند.

فواید براکت ها برای سلامت فرد می توانند فراتر از فواید آنها برای زیبایی باشند. به عنوان مثال، پس از استفاده از براکت های ارتودنسی راحت تر می توان دندان ها و لثه ها را تمیز کرد. بسته به مشکل ارتودنتیکی که با کمک درمان ارتودنسی برطرف شده است، هر فرد شاهد نتایجی متفاوت خواهد بود اما در هر صورت، پس از تکمیل درمان، فرد متوجه خواهد شد با ممارست بیشتری بهداشت دهان و دندان ها را رعایت می کند و این باعث می شود بتوان به راحتی از پوسیدگی دندان ها، بیماری لثه، بوی بد دهان، و دیگر مشکلات پیشگیری نمود که باعث پایین آمدن اعتماد به نفس می شوند. دندان های سالم لبخندی زیبا خلق خواهند کرد به همین دلیل با اعتماد به نفس بیشتری لبخند خواهید زد.

اثر ارتودنسی بر زیبایی صورت

اثر ارتودنسی بر زیبایی صورت

 

با بهبود ظاهر دندان ها، جوانتر به نظر خواهید رسید.

هر چند درک درمان ارتودنسی به عنوان یک فرد بزرگسال، می تواند باعث شود احساس کنید به دوران جوانی خود باز گشته اید، اما در حقیقت پس از تکمیل درمان، اطرافیان متوجه تفاوت فاحش در چهره شما خواهند شد. در برخی موارد، اصلاح کجی فک می تواند باعث شود پوست زیر چانه محکم تر به نظر برسد و ظاهری جوان تر داشته باشید.

چگونه باید لبخند ناصاف را درمان نمود؟

برای اصلاح لبخند، ارتودنتیست می تواند گزینه های مختلفی پیشنهاد دهد. این گزینه ها شامل براکت های ارتودنسی و اینویزیلاین برای جابجایی دندان ها به محل مطلوب آنها هستند. در موارد حاد، دیگر اقدامات ارتودنتیک نیاز هستند. ابزار هرپست Herpst یا پالاتال اکسپندر palatal expander (وسیع کننده کام) می توانند فک را جابجا یا عرض فک بالا را افزایش دهند. این درمان ها کمک می کنند مشکل نا همراستا بودن فک ها و دندان ها برطرف شود و ظاهر طبیعی تری برای لبخند و خط فک ایجاد شود. نتایج نهایی این تلاش ها و مراقبت ها، دستیابی به لبخندی جدید، و در موارد حاد، تغییر شکل چهره خواهد بود.

کشیدن دندان در طول درمان ارتودنسی: آری یا خیر؟

از قرن بیست تاکنون مباحث بسیاری در خصوص کشیدن یا نکشیدن دندان در طول درمان ارتودنسی وجود داشته است. این اختلاف نظرها می توانند صد سال دیگر نیز ادامه داشته باشند. با این حال، هنوز برخی دلایل واقعی وجود دارند که حتی ارتودنتیست های امروزی نیز کشیدن دندان را توصیه می کنند.

پرسشی که بسیاری از والدین در گام اول درمان ارتودنسی کودک خود از ارتودنتیست می پرسند این است که “آیا کشیدن دندان بخشی از درمان ارتودنسی کودکم خواهد بود؟”

این پرسش مهم است، اما هرگز یک پاسخ واحد برای آن وجود نخواهد داشت. هر بیماری که به ارتودنتیست مراجعه می کند شرایط منحصر بفرد خود را دارد. به لطف ژن ها و بسیاری از عوامل خارجی که روی رشد افراد تأثیر می گذارند، نیز تجربیات دندانی هر فرد و رشد صورت افراد به شکل های مختلف، افراد ممکن است به درمان های اصلاحی ارتودنسی نیاز داشته باشند که کاملاً متناسب با نیازهای خاص آنها خواهد بود.

دلایل نیاز به کشیدن دندان:

در حال حاضر وقتی ارتودنتیست به طرح درمان یک بیمار فکر می کند، توصیه به کشیدن دندان هرگز به راحتی صورت نمی گیرد. همه ارتودنتیست ها در گام نخست سعی می کنند طرح درمان بیمار بدون کشیدن دندان باشد و تنها زمانی اقدام به کشیدن دندان می کنند که برای دستیابی به نتایج بهتر ضروری باشد یا با یکی از مشکلات بالینی زیر مواجه شده باشند:

حجم دندان ها- عدم هماهنگی بین طول قوس دندانی (فشردگی شدید دندان ها)

فشردگی شدید دندان ها ساده ترین شرایط برای تصمیم گیری در خصوص کشیدن دندان است. در بیماری که در حال رشد است، این مشکل می تواند به صورت نهفتگی دندان های کناری دندان های پیشین و/ یا دندان های نیش ظاهر شود. اکثر این موارد نیاز به جابجایی دندان ها دارند، زیرا فضای کافی برای بیرون آمدن دندان ها وجود ندارد.

کشیدن دندان در طول درمان ارتودنسی

کشیدن دندان در طول درمان ارتودنسی

 

جلو آمدگی هر دو فک

جلو آمدگی هر دو فک مشکلی است که در دنیای زیبایی امروز و نیز از نظر عملکردی مورد توجه قرار گرفته است. اگر به مجله های مد و ستارگان دنیای هنر امروز نگاهی بیندازید، متوجه خواهید شد ظاهری با این شکل مطلوب تر است. با این حال، در صورتی که دندان های فرد خیلی جلو آمده باشند، چندان زیبا نخواهد بود و کشیدن دندان ها بهترین درمان ارتودنسی برای بهبود این مسئله است.

ناهماهنگی اسکلتی و درمان کاموفلاژ یا جبرانی

در بیمارانی که فرایند رشد آنها به پایان رسیده است (افراد بزرگسال یا میانسال)، کشیدن دندان های پرمولر تنها مکانو تراپی (mechanotherapy) باقی مانده برای اصلاح جلو آمدگی دندان های فک بالا و کشیدن دندان های کناری دندان های پیشین به داخل است. بعلاوه، بیمارانی که فشردگی متوسط و مال اکلوژن کلاس ۲ دارند را با کشیدن چهار دندان پر مولر (دندان های دو پایه) می توان با موفقیت درمان نمود. شاید تصور می شود همه افرادی که مشکل جلو آمدگی فک پایین (یا همان مال اکلوژن کلاس ۳) دارند نیاز به جراحی دارند؛ اما همین درمان برای بیمارانی که فک پایین آنها عقب تر قرار گرفته است (یا همان مال اکلوژن کلاس ۳) نیز ضروری است. کشیدن دندان ها و عقب کشیدن دندان های کنار دندان های پیشین در جلو آمدگی فک پایین، برای برخی بیمارانی که از قبل مشکلات تنفسی داشته اند می تواند در آینده موجب بروز مشکلاتی برای سلامت فرد شود. نکته آخر اینکه، برخی موارد هستند که ارتودنتیست برای جبران دندان های کناری دندان های پیشین یا از بین بردن نیاز به وسیع کردن کام به کمک جراحی- که فرایند جراحی دوم است- در یک فرایند جراحی، همزمان دندان نیز کشیده می شود.

کشیدن دندان در طول درمان ارتودنسی

کشیدن دندان در طول درمان ارتودنسی

مؤثر واقع شدن درمان

در برخی موارد خاص، کشیدن دندان های پرمولر به جای اصرار به داشتن طرح درمان ارتودنسی بدون کشیدن دندان، می تواند برای بیمار و ارتودنتیست مفید باشد. ارتودنتیست می تواند فضای لازم و کافی را تنها با جابجایی دندان های مولر به سمت دیستال، افزایش عرض کام، و ایجاد فاصله بین دندان های کنار دندان های پیشین ایجاد کند. برخی بیماران با انجام این سه کار هنوز ممکن است دارای مشکل جلو آمدگی هر دو فک باشند، و برخی دیگر ممکن است به مکانیزم بدون کشیدن دندان که ارتودنتیست ارائه می دهد واکنش نشان ندهند. حتی اگر جای کافی برای دندان های پرمولر ایجاد کنیم، روش بدون درمان ممکن است چند سال به طول درمان اضافه کنند.

به دلایل بسیاری ممکن است ارتودنتیست تصمیم بگیرد روش درمان با کشیدن دندان یا بدون کشیدن دندان را انتخاب کند. این بهترین زمان برای بحث کردن راجع به فلسفه درمان یا هدف شما از مراجعه به ارتودنتیست خواهد بود. آموزش بیمار از اهمیت ویژه ای برخوردار است، به گونه ای که دلایل طرح درمان های مختلف را درک کند.

کشیدن دندان در طول درمان ارتودنسی

کشیدن دندان در طول درمان ارتودنسی

چه اتفاقی می افتد اگر کشیدن دندان توصیه شود اما انجام نشود؟

مهم است بدانید که کشیدن دندان آخرین راهکاری است که یک ارتودنتیست در طرح درمان می گنجاند. برای اکثر بیماران ممکن است روش های درمانی وجود داشته باشند که بدون کشیدن دندان به بهترین نتایج منتج شود. ارتودنتیست هرگز کشیدن دندان را توصیه نخواهد کرد مگر آنکه آن را برای موفقیت درمان ضروری بداند.

درصد بسیار اندکی از بیماران هستند که ممکن است به کشیدن دندان نیاز داشته باشند و انجام آن برای آنها ضروری دانسته شود. در این صورت، پیش رفتن درمان ارتودنسی بدون کشیدن ضروری دندان ممکن است در آینده موجب بروز اختلال در زیبایی فرد شود، بعلاوه ممکن است خطر خارج شدن دندان ها از استخوان فک نیز وجود داشته باشد که می تواند به تحلیل لثه و بی ثباتی دندان ها ختم شود.

آیا کشیدن دندان طی درمان ارتودنسی عوارض جانبی دارد؟

با معاینات، بررسی ها و تشخیص دقیق، و طرح درمان صحیح توسط یک ارتودنتیست مجرب می توانید مطمئن باشید که کشیدن دندان هیچ عوارضی در پی نخواهد داشت. در صورت وجود حتی کوچکترین خطرات و عوارض جانبی برای سلامت و زیبایی بیمار، ارتودنتیست به کشیدن دندان اقدام نخواهد کرد.

 

براکسیسم یا دندان قروچه

براکسیسم یا دندان قروچه چیست؟

براکسیسم Bruxism یا دندان قروچه عبارت است از ساییدن دندان ها روی یکدیگر در زمان هایی غیر از جویدن غذا. با محکم حرکت کردن فک ها روی یکدیگر از طرفین یا از جلو و عقب، دندان ها با فشار روی یکدیگر ساییده می شوند. فشردن clenching دندان ها روی یکدیگر نیز عبارت است از روی هم گذاشتن دندان ها و منقبض کردن ماهیچه ها، بدون حرکت دندان ها به عقب و جلو. اغلب فرد این کار را به صورت نا آگاهانه انجام می دهد و این اتفاق ممکن است در طول روز یا شب رخ دهد، اما براکسیسم شبانه چالش بزرگ تری است زیرا کنترل آن دشوارتر است. براکسیسم یکی از شایع ترین اختلالات خواب و یکی از فعالیت های عصبی- عضلانی ناآگاهانه و غیر ارادی است.

براکسیسم یا دندان قروچه

براکسیسم یا دندان قروچه

عوارض و علائم دندان قروچه

درد ماهیچه میوفاسیال، اختلال عملکرد مفصل فکی- گیجگاهی و نیز سر درد می توانند از جمله عوارض براکسیسم یا دندان قروچه باشند. در موارد شدید، این عادت می تواند منجر به بروز آرتروز مفصل فکی- گیجگاهی شود. علاوه بر اینها، ساییدن و فشردن دندان ها روی یکدیگر می تواند موجب ساییدگی دندان ها و در نتیجه موجب کوتاهی، کند شدن یا حتی شکسته شدن آنها شود. فشردن دندان ها روی یکدیگر می تواند فشار زیادی به ماهیچه ها، بافت ها و دیگر ساختارهای اطراف فک وارد کند. این عادت می تواند مشکلات زیر را نیز در پی داشته باشد:

  • درد و خشکی مفصل فک
  • درد لثه ها
  • حساسیت، لقی یا شکستگی دندان ها
  • صدای کلیک یا ترق و تروق در مفصل فکی
  • سر درد خفیف

درد در ناحیه گوش نیز ممکن است بروز پیدا کند، شاید به این دلیل که ساختار مفاصل فکی- گیجگاهی در نزدیکی مجرای گوش واقع شده اند. علاوه بر این ممکن است درد ارجاعی وجود داشته باشد به این معنا که علاوه بر منبع درد، بیمار در جاهای مختلف دیگری نیز درد احساس می کند. دیگر علائم اصلی براکسیسم عبارتند از اضطراب، افسردگی، اختلال در خوردن غذا، و بی خوابی. گاهی اوقات، صدایی که از ساییدن دندان ها روی یکدیگر ایجاد می شود موجب آزرده خاطر شدن اطرافیان فرد می شود.

براکسیسم یا دندان قروچه

براکسیسم یا دندان قروچه

 

براکسیسم شدید می تواند به سطح اکلوزال دندان ها، مخصوصاً دندان های مولر آسیب برساند. این مشکل می تواند با سندروم اختلالات مفصل فکی- گیجگاهی (TMJ) نیز مرتبط باشد. برخی افراد دندان های خود را روی یکدیگر فشار می دهند و می سایند، بدون اینکه هیچ علامت یا نشانه ای داشته باشند.

علل براکسیسم یا دندان قروچه

علل دندان قروچه معمولاً ناشناخته هستند، اما چندین عامل می توانند در این میان دخیل باشند. در کودکان، معمولاً دندان قروچه پس از بیرون آمدن نخستین دندان و مجدداً پس از بیرون آمدن دندان های دائم بروز می یابد. معمولاً پس از رشد کامل دندان های دائم، این عادت به صورت خود به خود بر طرف می شود. اغلب این مشکل در زمان هایی که فرد مضطرب است، مثلاً زمانی که خشمگین، عصبی، یا در حال تمرکز است بروز پیدا می کند. محققان دریافته اند که پیش از یک دوره دندان قروچه، ممکن است فعالیت مغز و ضربان قلب افزایش پیدا کنند، به این معنا که سیستم عصبی مرکزی نقش اساسی ایفا می کند.

براکسیسم می تواند با غیر طبیعی بودن بایت مرتبط باشد، یعنی با قرار گرفتن دندان های دو فک روی یکدیگر، دندان ها به درستی با یکدیگر تماس نداشته باشند. قرار نگرفتن درست دندان های فک بالا و پایین روی یکدیگر، تحت عنوان اکلوزال ناهماهنگ شناخته می شود. در برخی افراد اسپاسم یا گرفتگی عضلات صورت در طول خواب می تواند موجب بروز براکسیسم شود. از دست رفتن دندان ها یا حتی شکسته و لب پر شدن آنها نیز می تواند منجر به بروز این مشکل شود، و درد می تواند عامل مؤثری محسوب شود. براکسیسم می تواند از جمله عوارض جانبی داروهای خاصی مانند داروهای ضد افسردگی و ضد روان پریشی و نیز آمفتامین ها باشد. شرایط عصبی مانند بیماری های هانتینگتون (Huntington) و پارکینسون (Parkinson) نیز می توانند از علل براکسیسم باشند.

عوامل دیگری که می توانند با این مشکل مرتبط باشند عبارتند از خستگی، مصرف الکل، استعمال دخانیات، آپنه خواب، و خر و پف. مطالعات حاکی از این هستند که ۸ درصد از افراد بزرگسال و بین ۱۴ تا ۲۰ درصد از کودکان زیر ۱۱ سال در خواب، دندان قروچه دارند. براکسیسم در کودکان بسیار شایع است و کمترین میزان شیوع آن بین افراد بالای ۶۵ سال است. در کودکان، دندان قروچه می تواند در واکنش به درد ناشی از بیرون آمدن دندان ها باشد، یا زمانی که احساس اضطراب دارند، مثلاً حین امتحان یا جر و بحث کردن. کودکان مبتلا به اختلالات بیش فعالی نیز ممکن است براکسیسم داشته باشند.

درمان های براکسیسم یا دندان قروچه

درمان دندان قروچه به علت بروز آن بستگی دارد. هیچ درمانی برای خود دندان قروچه وجود ندارد، بلکه برای تخفیف علائم گزینه هایی وجود دارند، و باید به علت اصلی براکسیسم پرداخته شود. فشردن و ساییدن دندان ها در طول روز می تواند با افزایش آگاهی فرد، طب فیزیکی، یا ورزش بهبود پیدا کند، اما براکسیسم شبانه نیاز به راهکارهای دیگری دارد، زیرا از کنترل فرد خارج است. اگر علت اصلی آن استرس و آپنه خواب است، درمان این شرایط می تواند کمک کننده باشد. پس از درمان مجدداً می توان شرایط را بررسی نمود. تحقیقات نشان می دهند درمان آپنه خواب علائم براکسیسم را تا میزان زیادی کاهش می دهد.

براکسیسم یا دندان قروچه

براکسیسم یا دندان قروچه

 

خواب کافی در طول شب و ورزش منظم در طول روز نیز می توانند کمک کننده باشند. برای محافظت از دندان ها در طول شب می توان از محافظ دندان استفاده نمود. می توان استفاده از محافظ های شبانه را پیشنهاد داد که از جنس پلاستیک فشرده هستند و تمام دندان های فک بالا یا پایین را پوشش می دهند. محافظ های دندان ورزشی توصیه نمی شوند زیرا به علت برجسته بودنشان ممکن است از دهان خارج شوند و مشکلاتی بزرگ تر از آنچه قادر به حل آنها هستند ایجاد نمایند. به مرور زمان، محافظ دندان ممکن است ساییده و شل شود. در صورتی که فرد استفاده از محافظ دندان را متوقف کند ممکن است درد و علائم براکسیسم بازگردند؛ در نتیجه این ابزار نمی تواند راهکاری دائمی باشد. استفاده کوتاه مدت از داروهای شل کننده عضلات نیز می تواند یکی از گزینه های ممکن باشد.

 

براکسیسم یا دندان قروچه

براکسیسم یا دندان قروچه

کمک دانش ارتودنسی به درمان دندان قروچه

عدم درمان براکسیسم اصلاً ایده خوبی نیست. زیرا علاوه بر دردی که خود ایجاد می کند، در نهایت منجر به لزوم انجام درمان ریشه (عصب کشی) خواهد شد یا حتی از دست رفتن دندان را در پی خواهد داشت. برخی اقدامات پیشگیرانه ساده هستند که با انجام آنها می توان مشکل را به راحتی برطرف کرد، در حالی که در موارد حاد، درمان های بیشتری نیاز خواهد بود. این وضعیت مخصوصاً در مورد مال اکلوژن از اهیمت ویژه ای برخوردار است زیرا صاف شدن بایت با کمک درمان ارتودنسی می تواند موجب کاهش مشکلاتی شود که باعث بروز درد و ناراحتی و التهاب ماهیچه های فک می شوند که منجر به وخامت براکسیسم می شوند.

عوارض و مشکلات احتمالی درمان ارتودنسی

چندین دهه است که از درمان ارتودنسی با کمک براکت ها برای صاف کردن دندان ها استفاده شده است. هر چند با کمک این درمان به راحتی می توان دندان ها را به جای درست خود سوق داد اما به خاطر داشته باشید اگر همین تکنیک های سنتی درمان ارتودنسی بر اساس اصول انجام نشوند و مراقبت های لازم به عمل نیایند، علاوه بر به جا ماندن علت اصلی کجی دندان ها، ممکن است حتی خطراتی نیز دندان ها را تهدید کنند، از جمله: آسیب به ریشه و مینای دندان و نیز بازگشت دندان ها به جای نخست، مگر آنکه بیمار در استفاده از ریتینر ثابت یا متحرک تعهد کافی داشته باشد.

 

بازگشت دندان ها به جای نخست

عدم ثبات دندان ها در طولانی مدت یکی از مشکلات شایعی است که در پی استفاده از روش های سنتی درمان ارتودنسی ممکن است بروز پیدا کند و در برخی موارد، اگر دندان ها در جای جدید خود تثبیت نشوند، ممکن است به جای اول باز گردند. تحقیقات حاکی از آن است، در صورتی که براکت های ارتودنسی با یا بدون کشیدن دندان استفاده شوند، تا ۹۰ درصد احتمال بازگشت آنها به جای اول یا حتی بدتر شدن وضعیت دندان ها نسبت به قبل از درمان وجود خواهد داشت.

 

آسیب به مینای دندان

سطح دندان را مینای دندان پوشش داده است- پوشش معدنی محکمی که از دندان ها در برابر پوسیدگی محافظت می کند. زمانی که براکت ها روی دندان ها قرار می گیرند، طی یک فرایند شیمیایی به دندان ها متصل می شوند. سطح مینای دندان اچ می شود تا اتصال، استحکام بیشتری داشته باشد. از آنجا که براکت ها روی دندان ها قرار می گیرند، تمیز کردن دندان ها دشوار خواهد شد، به این معنا که ممکن است سطح مینای دندان اطراف براکت دچار پوسیدگی شود و روی آنها لکه و نقطه های سفید رنگی ایجاد شود. طی فرایند برداشتن بریس ها، ممکن است به سطح مینای دندان آسیب هایی وارد شود که برای همیشه باقی بمانند. در صورتی که دندان ها به درستی تمیز نشوند، یا تغذیه بیمار را غذاهای سفت و چسبناک یا غذاهای پر شکر تشکیل دهند، ممکن است مشکلاتی مانند بیماری های لثه، پوسیدگی دندان و نیز دی کلسیفیکاسیون (لکه های سفید یا رنگی روی دندان ها) بروز پیدا کنند.

آسیب به مینای دندان

آسیب به مینای دندان

آسیب به ریشه دندان

تحقیقات ثابت کرده اند که جابجایی ارتودنتیک دندان ها از طریق وارد آمدن فشار مستمر از سوی براکت ها، می تواند به ریشه دندان ها آسیب برساند. به این معنا که ممکن است بخشی از ریشه های دندان ها طی فرایند ارتودنسی تحلیل رود یا در واقع می توان گفت ریشه دندان کوتاه تر می شود. این اتفاق معمولاً هیچ پیامدی ندارد اما در برخی موارد ممکن است طول عمر دندان را تهدید کند یا حتی به مرور زمان تعدادی از دندان ها از دست بروند. ثابت شده است که استفاده از فشار متناوب و نیز ابزارهای متحرک کمترین آسیب را به ریشه های دندان ها وارد می کنند یا حتی ممکن است هیچ آسیبی در پی نداشته باشند.

به جا ماندن دندان ها در جای جدید برای همیشه

ریتینر ابزاری است که پس از برداشتن براکت های ارتودنسی برای توقف جابجایی دندان ها مورد استفاده قرار می گیرد. از آنجا که درمان های مرسوم ارتودنسی علل کج بودن دندان ها را بر طرف نمی سازند، تنها راه برای حصول اطمینان از اینکه دندان ها صاف باقی می مانند، چسباندن ریتینر ثابت روی دندان ها است. درمان های جدیدتر با استفاده از الاینرهای شفاف نیز مشکل بازگشت دندان ها به جای نخست را با خود دارند و پس از درمان با استفاده از آنها، باز هم نیاز است از ریتینرها استفاده شود.

 

دیگر عوارض ارتودنسی

دندانی که به علت ضربه خوردن یا وجود یک پر شدگی بزرگ، به آن آسیب وارد شده است، زمانی که با ابزارهای ارتودنسی جابجا می شود ممکن است به درمان اندودانتیک (درمان ریشه یا عصب کشی) نیاز داشته باشد. گاهی اوقات ممکن است دندان پالپ (عصب) زنده ای نداشته باشد و لازم باشد برای جابجایی های ارتودنتیک، درمان اندودانتیک انجام شود. گاهی اوقات ممکن است بیماری که رشد فک او پیش از آغاز درمان روند طبیعی داشته است، در طول درمان این روند طبیعی رشد خود را ادامه ندهد. در صورتی که این رشد متناسب نباشد، رابطه بین فک بالا و فک پایین تغییر خواهد کرد و درمان های دیگر، و در برخی موارد جراحی، نیاز خواهد داشت. ناهماهنگی در رشد، روند بیولوژیکی است که از کنترل ارتودنتیست خارج است.

خطر بروز مشکل در مفاصل فکی- گیجگاهی، در قسمت های جلوی گوش نیز وجود دارد. درمان ارتودنسی می تواند موجب بهبود علائم اختلالات و دردهای فکی- گیجگاهی شود، اما نه در تمام موارد. در جابجایی دندان ها به جای درست، ممکن است مدتی در فک ها درد و ناراحتی وجود داشته باشد. کل دوره درمان ممکن است طولانی تر از زمانی شود که از ابتدا تخمین زده شده است. عدم رشد استخوان، عدم همکاری بیمار، شکسته شدن ابزارهای ارتودنسی، و عدم مراجعه منظم به ارتودنتیست، همگی عوامل مهمی هستند که می توانند موجب طولانی تر شدن دوره درمان و کاهش کیفیت نتایج درمان شوند.

نکته پایانی اینکه …

به طور کلی، با همکاری بیمار و آگاه بودن او از تمام جوانب، درمان ارتودنسی می تواند نتایج فوق العاده ای داشته باشد. باید بدانیدکه درمان ارتودنسی نیز مانند هر درمان دیگری می تواند خطراتی داشته باشد، که اغلب به ندرت آنقدر شدید هستند که بتوان مزایای آن را نادیده گرفت. با این حال، برای قرار گرفتن تحت درمان ارتودنسی بیمار باید تصمیم بگیرد سبک زندگی درست را انتخاب کند.

درمان ارتودنسی در طول دوران بارداری

امروزه به دنبال افزایش آگاهی افراد جامعه، بسیاری از افراد بزرگسال در پی درمان ارتودنسی هستند. در بین افراد بزرگسالی که به ارتودنتیست ها مراجعه می کنند، تعداد زیادی از آنها زنان بارداری هستند که در دوران بارداری تصمیم گرفته اند تحت درمان ارتودنسی قرار بگیرند یا زنانی که در طول درمان ارتودنسی باردار شده اند. شاید سؤالی که به ذهن بسیاری از شما خطور می کند این است که “آیا در طول دوران بارداری می توان درمان ارتودنسی را آغاز کرد یا ادامه داد، یا در طول درمان ارتودنسی باردار شد؟”

پاسخ این پرسش تا حدودی دشوار است، اما می توان گفت در بسیاری موارد می تواند مثبت باشد، به این معنا که بسیاری از زنان باردار هم می توانند از درمان ارتودنسی بهره مند شوند. در این مقاله قصد داریم اطلاعات لازم برای زنان بارداری که قصد انجام درمان ارتودنسی دارند را ارائه دهیم.

درمان ارتودنسی در طول دوران بارداری

درمان ارتودنسی در طول دوران بارداری

لزوم درمان ارتودنسی

دلایل بسیاری هستند که باعث می شوند انجام درمان ارتودنسی برای افراد بزرگسال ضروری باشد، از جمله، بهبود عملکرد دهان و اکلوژن، بهبود زیبایی و نیز جنبه های فیزیولوژیکال. بسیاری از افراد بزرگسال ممکن است به دلایلی مانند عدم اطلاعات کافی یا مشکلات مالی موفق نشده باشند در سنین پایین از درمان ارتودنسی بهره مند شوند. اما به تدریج با افزایش آگاهی و تمایل افراد به داشتن لبخند و ظاهری زیباتر و نیز تغییر در وضعیت مالی، مانند برخورداری از بیمه های درمانی، افراد بزرگسال بیشتری به دنبال درمان ارتودنسی هستند. از میان این افراد بزرگسال، تعداد بسیار زیادی از آنها زنان هستند و به همین نسبت تعداد زیادی از آنها زنان باردار هستند.

بارداری یکی از عجیب ترین دوران زندگی هر زنی محسوب می شود. شاید شما هم این جمله را شنیده باشید که “باید ظاهر خوبی داشت تا بتوان احساس خوبی داشت”. زنان باردار نیز باید خوب به نظر برسند تا احساس درونی خوبی داشته باشند. این احساس می تواند روی سلامت عمومی خود مادر و جنین تأثیر داشته باشد. وقتی شما دندان های صافی داشته باشید، همیشه لبخند خواهید زد. بنابراین اگر تصمیم گرفته اید تحت درمان ارتودنسی قرار بگیرید و به تازگی متوجه شده اید باردار هستید، هیچ دلیلی وجود ندارد از تصمیم خود صرف نظر کنید. این دو شرایط در کنار یکدیگر عملی هستند. با این حال در زنان بارداری که قصد دارند تحت درمان ارتودنسی قرار بگیرند، عواملی هستند که باید مد نظر قرار گیرند:

  1. التهاب لثه (ژینژیویت gingivitis) در دوران بارداری
  2. تغییرات هورمونی و تأثیر آنها روی جابجایی دندان ها
  3. عادات غذایی و ویار دوران بارداری و تأثیر آن روی درمان ارتودنسی.
  4. تأثیر داروها در دوران بارداری و جابجایی های ارتودنتیک

درمان ارتودنسی در طول دوران بارداری

درمان ارتودنسی در طول دوران بارداری

عوامل مهم دوران بارداری در طول درمان ارتودنسی

سلامت لثه ها در دوران بارداری

ژینژیویت نتیجه برخی عوامل سیستمیک و موضعی است. از میان عوامل سیستمیک، نقش تغییرات هورمونی در طول دوران بارداری شناخته شده است. هر چند وجود ابزارهای ارتودنسی ثابت روی دندان ها به تنهایی نمی تواند عامل بروز ژینژیویت باشد، اما بارداری و عدم رعایت درست بهداشت دهان و دندان با یکدیگر می توانند منجر به التهاب مزمن لثه شوند که ممکن است پیشرفت کند و در بیماری که تحت درمان ارتودنسی قرار دارد، موجب وخامت شرایط پریودنتال شود. ژینژیویت و هایپرپلازی لثه از جمله مشکلاتی هستند که ممکن است به همراه بارداری مشاهده شوند، که در دوران بلوغ و یائسگی نیز ممکن است وجود داشته باشند.

تغییرات  هورمونی و عروقی می توانند موجب افزایش مایع شکاف بین لثه ها و دندان ها و تشدید واکنش به پلاک دندان ها شوند. معروف است که ابزارهای ثابت ارتودنسی موجب تجمع پلاک می شوند. با این حال، وقتی در کنار التهاب لثه ای قرار می گیرند که ممکن است از قبل وجود داشته باشد، مثلاً در زنان باردار، این احتمال وجود دارد که این شرایط فوراً به بیماری پریودنتال تبدیل شود. بنابراین، افزایش آگاهی زنان از اهمیت مراقبت های سلامت دهان در طول درمان ارتودنسی، مخصوصاً اگر باردار هستند، از اهمیت ویژه ای برخوردار است.

تأثیر هورمون ها روی جابجایی دندان ها

نتایج آزمایشاتی که روی موش های آزمایشگاهی صورت گرفته اند حاکی از این هستند که سرعت جابجایی دندان ها تحت تأثیر هورمون ها قرار دارد. جابجایی ارتودنتیک در موش های باردار در مقایسه با موش های غیر باردار با سرعت بیشتری اتفاق می افتد. در مطالعه ای دیگر که روی تأثیر پروژسترون روی جابجایی ارتودنتیک دندان ها صورت گرفته است مشخص شد این هورمون می تواند روی بازسازی پریودنتال در جابجایی ارتودنتیک دندان ها در موش های باردار تأثیر داشته باشد و به تشکیل استخوان آلوئولار کمک کند. کاربرد پروژسترون در دراز مدت می تواند موجب کاهش میزان جابجایی دندان ها شود. استروژن نیز می تواند میزان تحلیل استخوان را کاهش دهد.

هورمون ریلکسین Relaxin که تحت عنوان هورمون بارداری شناخته می شود درست پیش از به دنیا آمدن بچه در بدن مادر ترشح می شود که موجب شل شدن عضلات و رباط ها می شود تا مادر با درد کمتری بچه را به دنیا بیاورد. هورمون ریلکسین روی بافت های نرم تأثیر می گذارد و می تواند مراحل اولیه جابجایی ارتودنتیک دندان ها را تسریع بخشد، به همین دلیل در دیگر بیماران که رشد آنها به اتمام نرسیده است، برای کمک به درمان ارتودنسی و تسریع روند تغییر شکل بافت لثه در طول بستن فاصله بین دندان ها، برای گسترش ارتوپدی، مانند وسیع کردن کام،  ممکن است این هورمون تزریق شود.

درمان ارتودنسی در طول دوران بارداری

درمان ارتودنسی در طول دوران بارداری

مصرف دارو در طول دوران بارداری و درمان ارتودنسی

داروهای بسیاری هستند که به واسطه عوارض جانبی که دارند، روی درمان ارتودنسی تأثیر می گذارند. داروهایی مانند بیس فسفونات و محصولات متابولیسمی ویتامین D احتمالاً می توانند موجب کاهش جابجایی دندان ها در طول درمان ارتودنسی شوند، در حالی که نتایج تحقیقات نشان داده اند که داروهای ضد التهاب غیر استروئیدی موجب کاهش تحلیل استخوان می شوند. هر گونه سوابق بیماری و مصرف دارو در گذشته مانند دیابت، یا مشکلاتی که در طول بارداری های گذشته وجود داشته اند، بایستی پیش از آغاز درمان ارتودنسی با ارتودنتیست مطرح شوند. اگر بیمار در گذشته در طول دوران بارداری مشکلات خاصی داشته است و بواسطه داروهایی که مصرف می کند در معرض خطر باشد، بهتر است درمان ارتودنسی به تعویق بیفتد.

درمان ارتودنسی در طول دوران بارداری

درمان ارتودنسی در طول دوران بارداری

مدیریت سلامت دهان در طول دوران بارداری با وجود براکت های ارتودنسی

بیماری که به طور منظم از مراقبت های دندان بهره مند نمی شود، و خود نیز نسبت به این مراقبت ها سهل انگار است، بعید است بتواند در طول درمان ارتودنسی این مراقبت ها را به خوبی انجام دهد. در صورتی که بیمار از قبل دارای علائمی مانند التهاب لثه، خونریزی در پی استفاده از پروب دندانپزشکی و وجود پاکت دندان باشد و بهداشت دهان و دندان ها را به خوبی رعایت نکند، شاید بهتر باشد درمان ارتودنسی را پس از پایان بارداری شروع کند. علاوه بر این، در برخی موارد ممکن است نیاز باشد تصاویر رادیو گرافی مخصوص با اشعه ایکس از دندان ها تهیه شود، که ممکن است این اشعه برای جنین مضر باشد.

علاوه بر همه مواردی که ذکر شد، بیماری که قصد دارد در دوران بارداری تحت درمان ارتودنسی نیز قرار بگیرد باید بداند که طی این دوره باید به طور منظم به ارتودنتیست خود مراجعه کند، هر چند ارتودنتیست سعی می کند برای این دسته از بیماران جلسات مشاوره و درمان کوتاه تر باشند، اما باید بیمار باید با آمادگی کامل درمان خود را آغاز کند.

 

قالب گیری در ارتودنسی

زمانی که درمان ارتودنسی برای یک بیمار آغاز می شود، چندین گام ابتدایی هستند که پیش از قرار گرفتن بریس ها یا براکت ها روی دندان ها باید برداشته شوند. یکی از این کارها گرفتن قالب از دهان و دندان ها است. اکثر افراد، مخصوصاً بیماران کم سن و سال قبلاً آن را تجربه نکرده اند به همین دلیل ممکن است انجام آن برایشان نگران کننده باشد. والدین باید به کودکان خود توضیح دهند که گرفتن قالب کار بسیار ساده و راحتی است و کودک نباید نگران انجام آن باشد. ارتودنتیست در طول یک روز کاری ممکن است چندین مرتبه این کار را برای بیماران مختلف تکرار کند. ارتودنتیست قبل از قرار گرفتن براکت ها روی دندان ها، پس از برداشتن آنها و نیز برای ساخت ابزارهایی مانند ریتینرها از دندان ها قالب می گیرد.

 

قالب گیری در ارتودنسی

قالب گیری در ارتودنسی

قالب دندانی چیست؟

قالب ارتودنسی با استفاده از یک تری گرفته می شود که روی دندان ها قرار می گیرد. سپس تری با استفاده از ماده مخصوصی پر می شود. شاید پر استفاده ترین ماده ای که برای این کار استفاده می شود نمک اسید آلژینیک (یا به اختصار آلژینات) باشد. آلژینات پودری است که با آب ترکیب می شود، تا جایی که سفتی آن به اندازه خمیر کیک باشد. برای جذاب شدن این بخش از درمان، مزه های مختلفی هستند که می توان آنها را به آلژینات افزود تا مزه آن بهتر شود و حس خوشایندی به بیمار بدهد. معمولاً ۶۰ ثانیه طول می کشد تا این ماده کاملاً سفت شود. به همین دلیل فوراً داخل دو تری قرار می گیرد و پس از آن تری ها یکی پس از دیگری، یکی روی دندان های فک بالا و دیگری روی دندان های فک پایین قرار می گیرد. شاید این زمانی باشد که بیمار نگران می شود و احساس ناراحتی می کند. ماده دیگری که برای این کار مورد استفاده قرار می گیرد وینیل پلی سیلوکسان vinyl polysiloxane (VPS) است. این ماده که بر پایه سیلیکون است حدود ۲ تا ۵ دقیقه طول می کشد تا کاملاً خشک شود.

 

قالب گیری در ارتودنسی

قالب گیری در ارتودنسی

معمولاً ابتدا قالب فک پایین و پس از آن، قالب فک بالا گرفته می شود. هنگام گرفتن قالب فک بالا ممکن است بیمار احساس کند هر لحظه ممکن است آلژینات از گلویش پایین برود. در حالی که اینطور نیست و هرگز چنین اتفاقی نمی افتد. بایستی ارتودنتیست تری را در جای خود، داخل دهان ثابت نگه دارد تا زمانی که آلژینات سفت شود. سپس تری از دهان خارج می شود. با سفت شدن آلژینات، جای دندان ها و لثه های بیمار روی آن باقی می ماند. سپس ارتودنتیست داخل جای دندان ها گچ می ریزد تا برای بررسی و وضعیت دندان ها یا ساخت ابزار مناسب بیمار یک قالب داشته باشد.

 

قالب گیری در ارتودنسی

قالب گیری در ارتودنسی

آلژینات از چه چیزهایی ترکیب شده است؟

شاید این جالب ترین قسمت فرایند قالب گیری باشد. آلژینات از گیاه weed (جلبک) یا اشنه kelp (کتانجک) دریایی بدست می آید. اشنه عموماً در آب های سرد مکان هایی مانند کالیفرنیا، سان دیگو، اسکاتلند و نروژ یافت می شود. بسیاری از کمپانی های بزرگ در کنار این منابع عظیم دریایی واقع شده اند. آلژینات علاوه بر صنعت دندانپزشکی در دیگر صنایع مانند تولید لوازم آرایش، ترمیم های زیبایی و دیگر شاخه های پزشکی کاربرد دارد.

می ترسم قالب به داخل گلویم فرو رود!

اگر می ترسید آلژینات به داخل حلقتان بپرد، اصلاً اینطور نیست و تا به حال چنین اتفاقی نیفتاده است. یک قالب خوب باید قسمت های عقب دهان را نیز پوشش دهد، به همین دلیل ممکن است احساس کنید احتمال دارد وارد حلق شود. بسیاری از بیماران اگر حین گرفتن قالب فک بالا حواسشان پرت شود و به قالب گیری فکر نکنند واکنش بهتری خواهند داشت. دستیار ارتودنتیست معمولاً با صحبت کردن راجع به موضوعات غیر مرتبط سعی می کند این کار را انجام دهد. قالب پس از یک دقیقه به سرعت سفت می شود.

 

قالب گیری در ارتودنسی

قالب گیری در ارتودنسی

حین گرفتن قالب به صورت غیر ارادی حالت تهوع می گیرم!

همه افراد در دهان خود رفلکس تهوع gag reflex دارند. رفلکس تهوع قسمتی از دهان است که در بالای نرم کام در عقب دهان واقع شده است و احتمالاً فرد با لمس آن حالت تهوع می گیرد. رفلکس تهوع برخی افراد اندکی جلوتر از حد طبیعی واقع شده است. این بیماران حین گرفتن قالب دندان های فک بالا احساس بسیار بدتری را تجربه خواهند کرد. به منظور کاهش حالت تهوع حین گرفتن قالب، ارتودنتیست می تواند برای بی حس کردن نرم کام از یک داروی بی حس کننده موضعی استفاده کند. داروی بی حس کننده موضعی تتراکائین Cetacaine به شکل اسپری است که به راحتی می توان آن را به عقب دهان اسپری کرد. این اسپری مزه چندان خوشایندی ندارد. پس از چند دقیقه سقف دهان بیمار بی حس خواهد شد و برای قالب گیری آماده خواهد بود.

باید و نباید های قالب گیری دندان

  • اگر منطقه رفلکس تهوع شما جلوتر از حد معمول واقع شده است و از این موضوع مطلع هستید، آن را با ارتودنتیست خود درمیان بگذارید.
  • در طول فرایند قالب گیری سعی کنید کمتر آب دهان خود را قورت دهید، یا آن را با دستمال خشک کنید، زیرا عمل بلع می تواند موجب ایجاد احساس تهوع شود.
  • از راه بینی و نه از راه دهان نفس بکشید.
  • عصبی نشوید. قالب گیری بسیار ساده است و کاری است که انجام آن ضروری است. در طول قالب گیری آرام باشید.
  • سعی نکنید تری را از دهان خود خارج کنید زیرا می تواند همه چیز را خراب کند. اگر تری زودتر از موقعی که باید از دهان خارج شود، قالب خراب خواهد شد و نیاز خواهد بود قالب دیگری گرفته شود.

دندان عقل و درمان ارتودنسی

چگونه ممکن است دندان عقل روی صاف بودن دیگر دندان ها تأثیرگذار باشد؟ آیا باید نگران بیرون آمدن دندان های عقل و جابجایی دیگر دندان ها بود؟ آیا کشیدن دندان های عقل ضروری است و چه زمانی باید این کار انجام شود؟ ارتودنتیست ها معمولاً با این پرسش های بیماران مواجه می شوند، مخصوصاً افرادی که به تازگی درمان ارتودنسی خود را به پایان رسانده اند و در شرف بیرون آمدن دندان های عقل خود هستند. در این مقاله قصد داریم به بحث راجع به این پرسش ها و نگرانی های همراه با این دندان ها و تأثیر آنها روی دیگر دندان ها بپردازیم و در انتها به شما پیشنهاد دهیم پیش از اقدام برای کشیدن آنها نزد دندانپزشک عمومی، حتماً با یک ارتودنتیست مشورت کنید، زیرا ممکن است نیاز به کشیدن نداشته باشند!

 

دندان عقل و درمان ارتودنسی

دندان عقل و درمان ارتودنسی

دندان عقل چیست؟

اکثر افراد بزرگسال به طور طبیعی چهار دندان عقل خواهند دارند، اما حدود ۱۵ تا ۲۰ درصد از افراد از این چهار دندان، هرگز حتی یک دندان هم نخواهند داشت. این دندان ها سومین و آخرین دندان های مولر (آسیاب بزرگ) هستند که در انتهای قوس های دندان بالا و پایین، درون لثه ها قرار گرفته اند. این دندان ها معمولاً در اواخر دهه دوم یا اوایل دهه سوم زندگی داخل دهان رشد می کنند. دندان های عقل معمولاً بدون هیچ مشکلی بیرون می آیند؛ با این حال، گاهی اوقات دندان عقل جای کافی برای درست بیرون آمدن ندارد و ممکن است به صورت “نهفته” یا “نیمه نهفته” بماند.

آیا بیرون آمدن دندان های عقل همیشه دردناک است؟

اگر بخواهیم کوتاه پاسخ دهیم، نه همیشه! در برخی افراد، دندان های عقل به درستی بیرون می آیند. هر چند ممکن است حین بیرون آمدن آنها از لثه ها درد خفیفی اطراف لثه های خود احساس کنند، اما بیرون آمدن آنها الزاماً همیشه دردناک نیست. در چنین مواردی، به ندرت ممکن است نیاز باشد فرد اقدام خاصی بکند. با این حال، همانطور که می دانید، برخی افراد تجربه های بسیار متفاوتی دارند!

دندان عقل و درمان ارتودنسی

دندان عقل و درمان ارتودنسی

 

به دلایل مختلفی ممکن است دندان های عقل هنگام بیرون آمدن دردناک و ناراحت کننده باشند. این مشکل می تواند ناشی از نبود جای کافی در دهان برای بیرون آمدن آنها باشد، به همین دلیل به دندان های مجاور فشار وارد می کنند و احتمالاً موجب جابجایی آنها می شوند. گاهی اوقات ممکن است این مشکل به این علت بروز پیدا کند که دندان سعی می کند به صورت یک طرفه بیرون بیاید یا گیر کند و به صورت نهفته پشت آخرین دندان باقی بماند. در این موارد، لثه ای که دندان عقل را پوشش داده است متورم و عفونی می شود، که ممکن است فک با منطقه اطراف گوش دردناک شوند.

دندان عقل و درمان ارتودنسی

دندان عقل و درمان ارتودنسی

 

آیا کشیدن دندان عقل ضروری است؟

هرچند این پرسش زیاد مطرح می شود، اما هیچ پاسخ مشخصی برای این پرسش وجود ندارد و به شدت و تکرار علائم شما بستگی دارد و نیز اینکه دندان های عقل به دیگر دندان ها فشار وارد می کنند یا خیر؟ مهم ترین دلایل برای کشیدن دندان های عقل عبارتند از:

  • عفونت مکرر دندانی که تنها بخشی از آن بیرون آمده است و تمیز کردن کامل آن غیر ممکن است.
  • احتمال آسیب به دندان های مولر سالم مجاور ناشی از بیرون آمدن دندان عقل.

بهترین راه برای اینکه ارتودنتیست بتواند تشخیص دهد دندان عقل به چه صورت در حال رشد است، گرفتن تصویر رادیوگرافی با اشعه ایکس از دهان است.

دندان عقل و درمان ارتودنسی

دندان عقل و درمان ارتودنسی

چه می شود اگر دندان عقل دردناک را نادیده بگیریم؟

اگر دندان عقل دردناک خود را نادیده بگیرید و به فکر درمان آن نباشید، ممکن است به یک عفونت جدی تر تبدیل شود. درد اطراف دندان عقل، و نیز درد در ناحیه فک، گوش، یا اطراف دهان همگی می توانند از علائم عفونت دندان عقل باشند. در صورتی که این عفونت درمان نشود، می تواند به مناطق اطراف منتشر شود. در موارد حاد درمان نشده، انتشار عفونت می تواند موجب تورم صورت شود و برای مجرای تنفسی مشکل آفرین باشد، یا حتی توانایی تنفس و بلع را با مشکل مواجه سازد، که یک موقعیت اورژانسی واقعی محسوب می شود.

ممکن است تمیز کردن صحیح دندان های عقل دشوار باشد و به طور کامل انجام نشود. از آنجا که در عقب دهان قرار گرفته اند بیشتر مستعد تجمع ذرات غذاها و پلاک دندان هستند که می توانند موجب بروز عفونت اطراف دندان شوند که در نهایت به پوسیدگی دندان و افزایش احتمال ایجاد کیست ختم می شود. علاوه بر تأثیر منفی که این عفونت روی خود دندان عقل دارد، می تواند سلامت بافت لثه و استخوان پیرامون آن و دندان های مجاور را نیز به خطر بیندازد.

دندان عقل و درمان ارتودنسی

دندان عقل و درمان ارتودنسی

 

آیا پس از اتمام درمان ارتودنسی، بیرون آمدن دندان عقل می تواند موجب جابجایی دندان ها شود؟

تنها یک پاسخ برای این پرسش وجود ندارد، زیرا هر مورد متفاوت است. زمانی که متوجه بیرون آمدن دندان عقل خود می شوید، باید به ارتودنتیست خود مراجعه کنید تا در صورت لزوم راجع به گزینه های درمان ارتودنسی صحبت کنید. ارتودنتیست می تواند نحوه بیرون آمدن دندان های عقل و تأثیر آنها روی دیگر دندان ها را مورد بررسی قرار دهد، از شما بخواهد از دندان ها و فک خود تصویر رادیوگرافی با اشعه ایکس تهیه کنید تا بتواند با قطعیت به شما بگوید آیا نیاز است کار دیگری انجام دهید یا خیر.

ارتودنتیست نهایت سعی خود را خواهد کرد تا همه دندان های شما که به تازگی صاف شده اند، پس از برداشتن براکت ها نیز به خوبی در جای خود باقی بمانند. به برخی بیماران توصیه می شود از ریتینر ثابت ارتودنسی استفاده کنند (یک تکه فلز ظریف که پشت دندان های جلو قرار می گیرد، بنابراین غیر قابل دیدن است)، برخی دیگر نیز ممکن است به استفاده طولانی مدت از ریتینرهای متحرک تشویق شوند.

 

مقایسه براکت لینگوال و اینویزیلاین

با پیشرفت هایی که در سال های اخیر در زمینه دانش ارتودنسی بوجود آمده است، افراد بزرگسال بیشتری در پی درمان مشکلات دندان های خود هستند که از کودکی با آنها همراه بوده است. در برخی موارد، دندان های فرد در کودکی کج بوده اند و این مشکل آنها مورد رسیدگی قرار نگرفته است. یا اینکه دندان های فرد با افزایش سن جابجا شده اند که ممکن است به علل مختلفی اتفاق افتاده باشد- از جمله آسیب، فشار زبان به دندان ها و یا رشد طبیعی دندان ها. برخی افراد بزرگسال ممکن است متوجه شوند دندان های آنها که در گذشته صاف بوده اند و به تدریج کج یا فشرده شده اند. برخی دیگر ممکن است درد فک را تجربه کنند، در تمیز کردن دندان های خود با مشکل مواجه شوند، یا تنها مشکل آنها جذاب نبودن لبخندشان باشد.

هدف درمان ارتودنسی بهبود وضعیت دندان ها است تا به شما اجازه دهد به راحتی خوراکی ها را گاز بزنید، غذا بجوید و لثه های سالم تری داشته باشید. هرچند دلایل زیبایی برای قرار گرفتن تحت درمان ارتودنسی کاملاً معتبر و قانع کننده هستند، اما این دلایل در برابر انجام این درمان برای سلامت دهان و سلامت جسمی، رنگ می بازند. کج بودن دندان ها، فشردگی بیش از حد آنها، اوربایت یا آندربایت، اختلالات مفاصل فک و محل نادرست قرار گیری فک ها همگی برای سلامت فرد خطرناک هستند. این مشکلات می توانند موجب بروز سر درد، درد گوش، درد فک، ساییدگی لثه ها و استخوان فک و نیز ساییدگی غیر عادی سطح مینای دندان، اختلالات مفاصل فکی- گیجگاهی و مشکلات گوارشی و دشواری در جویدن درست غذاها شوند.

درمان ارتودنسی معمولاً شامل استفاده از براکت های ارتودنسی است. به طور کلی، از نظر بسیاری از افراد بزرگسال سرمایه گذاری روی براکت های ارتودنسی و تحمل چند سال لبخند نازیبا داشتن، در ازای چند دهه دندان های صاف و سالم داشتن ارزش دارد. با این حال، کاملاً مشخص است بیماران بزرگسال خواستار بهترین نتایج در کوتاه ترین زمان ممکن و با کمترین میزان درد و ناراحتی هستند. به همین دلیل، از آنجا که ابزار های نامرئی برای اکثر افراد راحت هستند و قابل مشاهده هم نیستند، به شهرت زیادی رسیده اند. ابزار های نامرئی به سرعت دنیای ارتودنسی را متحول کرده اند. اکنون بیماران در کنار براکت های فلزی قدیمی گزینه های مختلف دیگری نیز دارند. در این مقاله، قصد داریم به معرفی دو نمونه از آنها بپردازیم- اینویزیلاین و براکت های لینگوال (پشت دندانی).

مقایسه براکت لینگوال و اینویزیلاین

مقایسه براکت لینگوال و اینویزیلاین

اینویزیلاین

اینویزیلاین یکی از ابزارهای درمان ارتودنسی است که به صاف کردن دندان ها بدون براکت های فلزی معمولی کمک می کند. با استفاده از این ابزار بدون اینکه کسی متوجه شود می توانید به لبخند رویایی خود دست پیدا کنید.

اینویزیلاین عبارت است از یک دسته الاینرهای شفاف که به صورت سفارشی ساخته می شوند و به جابجایی دندان ها به محل درست کمک می کند. این الاینر ها تقریباً شفاف و غیر قابل مشاهده هستند و به صورت ویژه و سفارشی برای دندان های فرد ساخته می شوند. این ابزار از مواد ترموپلاستیک درجه یک پزشکی ساخته می شود که بسیار قوی هستند و منحصراً برای سیستم اینویزیلاین طراحی شده اند. هیچ کس حتی متوجه وجود آنها روی دندان های شما نخواهد شد، با سبک زندگی شما کاملاً مطابقت خواهد داشت و می توانید بدون هیچ نگرانی با دیگران تعامل داشته باشید و به امور روزمره خود بپردازید.

اینویزیلاین به صورت کاملاً کنترل شده دندان ها را به محل درست خود جابجا می کند، برخلاف براکت های فلزی سنتی، اینویزیلاین نه تنها میزان جابجایی با هر الاینر ، بلکه زمان جابجایی را نیز کنترل می کند. به این معنا که در هر مرحله تنها دندان های خاصی مجاز به جابجا شدن هستند. با تعویض دو هفته یک مرتبه الاینرها، دندان ها- ذره ذره، هفته به هفته- به تدریج به سمت محل نهایی مورد نظر جابجا خواهند شد. طول درمان با توجه به نیازهای خاص هر بیمار مشخص خواهد شد.

در درمان با اینویزیلاین، با استفاده از فناوری پیشرفته تصویر برداری کامپیوتری سه بعدی، کل طرح درمان بر اساس محل اولیه دندان ها تا مطلوب ترین محل نهایی آنها پایه ریزی خواهد شد. اینویزیلاین برای فرد این امکان را فراهم می آورد که حتی پیش از آغاز فرایند درمان ببیند در پایان درمان، ظاهر لبخند او چگونه خواهد بود.

مقایسه براکت لینگوال و اینویزیلاین

مقایسه براکت لینگوال و اینویزیلاین

براکت های لینگوال یا پشت دندانی

براکت های لینگوال از جمله ابزارهای نامرئی دندانپزشکی هستند که اگر تمایلی نداشته باشید ابزار شما توجه مخاطب را به خود جلب کند، ارتودنتیست می تواند آن را به شما معرفی کند. ظاهر آنها کاملاً شبیه براکت های فلزی معمولی است، تنها تفاوت این است که آنها روی سطح زبانی دندان ها (سطح داخلی دندان ها) قرار می گیرند. این باعث می شود در معرض دید نباشند و توجه کسی به آنها جلب نشود. از آنجا که این ابزار پشت دندان ها قرار می گیرد، از نظر زیبایی برای افرادی که قصد دارند دندان های خود را بدون دیده شدن براکت ها صاف کنند، انتخابی فوق العاده هستند. غیر قابل مشاهده بودن براکت های پشت دندانی مخصوصاً برای افراد بزرگسالی مهم است که احساس می کنند براکت های فلزی سنتی در محل کار یا دیگر موقعیت های اجتماعی موجب پایین آمدن اعتماد به نفس آنها خواهد شد.

عملکرد این نوع براکت ها کاملاً شبیه براکت های سنتی ثابت است با این تفاوت که که هیبت فلزی آنها پنهان است. براکت های پشت دندانی، درست مانند بریس های سنتی، با وارد آوردن فشاری ملایم اما مستمر به دندان ها عمل می کنند، تا کمک کنند به تدریج به محل درست خود جابجا شوند. بسته به وخامت وضعیت ارتودنتیک دندان ها، طول درمان چیزی حدود ۱۸ تا ۳۶ ماه طول خواهد کشید.

مقایسه براکت لینگوال و اینویزیلاین

مقایسه براکت لینگوال و اینویزیلاین

 

در نخستین جلسه با استفاده از قالب پلاستیکی، از دهان و دندان ها قالب گرفته می شود که به آزمایشگاه ارسال خواهد شد و براکت های مخصوص بیمار ساخته خواهند شد. در جلسه دوم به سطح داخلی (زبانی) دندان ها چسب دندانپزشکی زده می شود تا براکت ها در جای خود ثابت شوند. در انتها، ارتودنتیست سیم کمانی را به آنها متصل خواهد کرد تا فشار ملایمی به دندان ها وارد شود و دندان ها به محل مناسب خود جابجا شوند. با وجود این ابزار شما قادر خواهید بود مانند قبل غذا بخورید اما باید از خوردن تافی های چسبناک، آدامس، خوراکی های سفت مانند سیب یا نان تست خودداری کنید. نوشیدنی های گاز دار و آب میوه زیاد می توانند به براکت ها آسیب برسانند.

براکت های پشت دندانی می توانند برای زبان آزار دهنده باشند و در ابتدای درمان موجب بروز حساسیت در آن شوند. این کاملاً طبیعی و موقتی است. با قرار دادن موم ارتودنسی روی براکت ها می توان آسیب به زبان را کاهش داد. برای برخی افراد ممکن است واضح حرف زدن دشوار باشد، که با تمرین کردن می توان به راحتی حرف زد و همه چیز را به حالت اول خود باز گرداند.

با وجود براکت های پشت دندانی، هر شش ماه یک مرتبه پاکسازی تخصصی دندان ها، ضروری است. زیرا براکت ها به پشت دندان ها متصل می شوند و غذا به راحتی پشت آنها، بین براکت و دندان پنهان می شود. علاوه بر پاکسازی تخصصی، مسواک زدن و کشیدن نخ دندان به طور مرتب و اصولی نیز مهم است. پس از اتمام مرحله فعال درمان، استفاده از ریتینر از اهمیت ویژه ای برخوردار است. ریتینر ممکن است ثابت یا متحرک باشد.

کدام یک بهتر است؟ اینویزیلاین یا براکت های لینگوال؟

اکنون که به تفاوت های بین این دو گزینه درمان برای صاف کردن دندان ها بدون دیده شدن ابزار ارتودنسی پی برده اید، ممکن است فکر کنید کدام درمان برای شما بهتر است. در آخر باید گفت، این به عهده شما و ارتودنتیست شماست که با هم به نتیجه برسید کدام یک برای مورد شما بهتر است.

خشکی دهان در طول درمان ارتودنسی

در صورتی که روی دندان های خود براکت ارتودنسی دارید ممکن است شاهد برخی عوارض جانبی از قبیل خشکی دهان، احساس پنبه ای درون دهان باشید. راهکارهایی هستند که می توانند به شما اجازه دهند تا زمانی که براکت ها از روی دندان ها برداشته شوند در دهان احساس راحتی داشته باشید.

بزاق دهان به حفظ سلامت محیط دهان کمک می کند.

غدد بزاقی ما از اهمیت ویژه ای برخوردارند زیرا بزاق ترشح می کنند. بزاق دهان را مرطوب نگه می دارد و در حس کردن مزه ها و نیز خرد کردن و هضم غذاهایی که می خوریم نقش دارد. بعلاوه با شستن ذرات غذای باقی مانده درون دهان، کمک می کند باکتری های درون دهان تحت کنترل و دندان ها در برابر پوسیدگی مقاوم باقی بمانند.

اهمیت برطرف نمودن خشکی دهان

اگر شما کاندید مناسبی برای قرار گرفتن براکت ها روی دندان ها هستید، دندانپزشک با گرفتن عکس رادیو گرافی با اشعه ایکس و معاینه دهان، شرایط شما را بررسی خواهد نمود. وی باید اطمینان حاصل کند که همه دندان های شما به درستی صاف شده اند و بایت شما در تناسب با فک شما قرار دارد. اگر مشکلی مشاهده کند، ممکن است برای ارزیابی های بیشتر و قرار گرفتن تحت درمان با براکت های ارتودنسی شما را به یک ارتودنتیست ارجاع دهد. با تغییر شکل و تنظیم مجدد دندان ها برای قرار گرفتن در جای درست، دهان دچار دگرگونی می شود. در طول این دوره ممکن است دهان شما دچار خشکی شود.

خشکی دهان در طول درمان ارتودنسی

خشکی دهان در طول درمان ارتودنسی

 

علائم خشکی دهان در طول درمان ارتودنسی

ممکن است چند هفته یا حتی چند ماه طول بکشد تا به براکت ها عادت کنید. ممکن است علائم مربوط به خشکی دهان را تجربه کنید از جمله سوزش لب ها ، خشکی دهان، خشکی و ترک خوردگی لب ها، مشکل در قورت دادن، احساس تشنگی، افزایش غلظت بزاق و حس چسبندگی در دهان، احساس سوزش و ناراحتی درون دهان، ترک و بریدگی در گوشه های دهان، بوی بد دهان، بروز مشکل در حین حرف زدن و قورت دادن غذا و عدم احساس مزه غذا، بالا رفتن خطر بیماری لثه ها و افزایش حفره دندان ها شود.

در صورتی که در طول درمان ارتودنسی از خشکی دهان رنج می برید، باید با دقت مراقب پیشگیری از پوسیدگی دندان ها و ایجاد حفره در آنها و نیز بیماری لثه باشید.

خشکی دهان در طول درمان ارتودنسی

خشکی دهان در طول درمان ارتودنسی

 

علل کلی خشکی دهان

خشکی دهان زمانی اتفاق می افتد که غدد بزاقی به خوبی عمل نمی کنند و این منجر به کاهش ترشح بزاق می شود. گاهی اوقات خشکی دهان به علت عصبی یا مضطرب بودن فرد بروز پیدا می کند. با این حال، موارد جدی و پایدارتر خشکی دهان نتیجه دیگر عوامل هستند از جمله:

  • برخی داروهای خاص: بسیاری از داروها دارای عوارض جانبی مانند حالت تهوع یا سردرد هستند. اما آیا می دانسته اید خشکی دهان یکی از شایع ترین عوارض جانبی داروهای تجویزی است؟

بیش از ۴۰۰ دارو وجود دارند که می توانند غدد بزاقی شما را تحت تأثیر قرار دهند. این داروها عبارتند از داروهایی که برای درمان افسردگی، اضطراب، آلرژی، اسهال، بی اختیاری ادرار، بیماری پارکینسون و دیگر بیماری ها تجویز می شوند، همینطور آنتی هیستامین ها، مسکن ها، ضد احتقان ها و داروهای ادرار آور.

  • سبک زندگی: از جمله استعمال دخانیات یا جویدن تنباکو.
  • بیماری ها: شامل سندورم شوگرن Sjögren’s syndrome (نوعی اختلال التهابی مزمن و مربوط به دستگاه ایمنی ناشی از اختلال در عملکرد غدد برون ریز)، HIV/ ایدز، بیماری آلزایمر، بیماری پارکینسون، رماتیسم مفصلی، دیابت، و بسیاری بیماری های دیگر.
  • درمان های پزشکی که موجب آسیب به غدد بزاقی شده اند، از جمله پرتو درمانی و شیمی درمانی.
  • دهیدراته شدن بدن: یا همان کاهش آب بدن و نیز شرایطی که موجب کاهش آب بدن می شوند، از جمله تب، عرق کردن شدید، اسهال، استفراق، کم خونی و نیز سوختگی.
خشکی دهان در طول درمان ارتودنسی

خشکی دهان در طول درمان ارتودنسی

 

علل خشکی دهان در طول درمان ارتودنسی

حتی درمان ارتودنسی نیز می تواند موجب خشکی دهان شود، مخصوصاً پس از هر بار تنظیم سیم کمانی. علت آن هم این است که براکت ها مقداری از فضای درون دهان شما را می گیرند، از طرف دیگر اجزاء بریس ها می توانند موجب تحریک لثه ها و اطراف دهان شوند و آزار دهنده باشند. هر گونه حساسیتی می تواند موجب خشکی دهان شما شود. پس از قرار گرفتن براکت ها روی دندان ها و زمانی که آنها را تنظیم می کنید، ممکن است در دهان خود احساس درد یا ناراحتی شدید داشته باشید. این مشکل می تواند موجب تشنگی شدید، مخصوصاً پس از بیدار شدن از خواب در هنگام صبح شود.

خشکی دهان در طول درمان ارتودنسی

خشکی دهان در طول درمان ارتودنسی

 

راهکارهایی برای کمک به مبارزه با خشکی دهان

اگر خودتان در حال استفاده از داروهایی هستید که موجب خشکی دهان می شوند یا کسی را تحت این شرایط می شناسید، با انجام این کارها می توانید به مرطوب نگه داشتن دهان و حفظ سلامت آن کمک کنید:

  1. آب بیشتری بنوشید: در طول روز جرعه جرعه آب بنوشید.
  2. خوردن میوه های منجمد را امتحان کنید: میوه های منجمد می توانند تسکین دهنده باشند و برای دهان خشک شما که در آن احساس ناراحتی می کنید آرام بخش باشند.
  3. به فکر محدود کردن مصرف کافئین و الکل باشید: حین مصرف الکل یا کافئین دهیدراته شدن (کاهش آب) بدن به راحتی اتفاق می افتد.
  4. در طول شب می توانید از دستگاه بخور استفاده کنید: این می تواند به شما کمک کند پوست و دهانتان هیدراته (مرطوب، دارای آب) باقی بماند.
  5. عادات مراقبت های روزانه از دهان و دندان های خود را حفظ کنید: مسواک زدن و کشیدن نخ دندان می توانند به محافظت از دندان ها در برابر پوسیدگی و دیگر مشکلات آسیب رسان ناشی از خشکی دهان کمک کنند.
  6. مراجعه منظم به دندانپزشک، بر اساس برنامه مشخص شده را ادامه دهید: در این مراجعات می توانید متوجه بروز مشکلات جدی ناشی از خشکی دهان شوید و برای متوقف ساختن آنها اقدام کنید.

آیا مشکل خشکی دهان شما جدی است؟

در صورتی که خشکی دهان مشکلات متعددی برای شما ایجاد می کند، با ارتودنتیست خود تماس بگیرید. علاوه بر این، ممکن است نیاز باشد راجع به داروهای مختلفی که مصرف می کنید و نیز دوز مصرفی آنها با یک پزشک عمومی مشورت کنید.