نوشته‌ها

ریتینر یا نگهدارنده ارتودنسی چیست؟

پس از این که دندان‌هایتان با کمک براکت ارتودنسی صاف و مرتب شد به ارتودنتیست مراجعه می‌کنید تا براکت را از دهانتان خارج کند. اما پس از درآوردن براکت هنوز کار تمام نشده است بلکه باید از وسیله ارتودنسی دیگری به نام نگهدارنده ارتودنسی یا ریتینر استفاده کنید. چرا که اکنون هدفتان نگه داشتن دندان‌ها در موقعیت جدید است. اگر چه دندان‌هایتان صاف و همراستا شده اند اما هنوز در موقعیت جدید خود تثبیت نشده ‌اند و باید مدتی با استفاده از نگهدارنده ارتودنسی آنها را در جای خود نگه دارید تا زمانی که دیگر خطر بازگشت دندان‌ها به موقعیت پیشین وجود نداشته باشد.

ارتودنتیست یا دندانپزشک عمومی نوع ریتینر اختصاصی برای بیمار را انتخاب کرده و سپس از دهان قالب ‌گیری میکند. قالب برای لابراتور دندانپزشکی ارسال می‌شود تا توسط متخصصان لابراتوار دندانپزشکی این وسیله ساخته ‌شود. در بیشتر موارد نگهدارنده باید به مدت چند سال و حتی گاهی اوقات مادام‌ العمر استفاده شود.

به طور کلی دو نوع نگهدارنده پس از براکت استفاده می‌شود: نگهدارنده ثابت ارتودنسی و نگهدارنده غیر ثابت یا متحرک ارتودنسی. انتخاب نوع آن بسته به شرایط و نیازهای بالینی بیمار دارد.

ریتینر یا نگهدارنده ارتودنسی

ریتینر یا نگهدارنده ارتودنسی

انواع نگهدارنده ارتودنسی

به‌ طور کلی نگهدارنده ارتودنسی ممکن است ریتینر ثابت، هالی و یا اسیکس باشد. هر یک از این گزینه ‌ها معایب و مزایای خاص خود را دارند. نگهدارنده ثابت در سطح پشتی دندان‌ها چسبانده می‌شود بنابراین نتایج درمان بستگی به پایبندی و تعهد بیمار به استفاده از این وسیله، ندارد. نگهدارنده غیر ثابت هالی معمولاً برای فک بالا استفاده می‌شود و نگهدارنده غیر ثابت اسیکس همانند اینویزالاین بوده و برای هر دو فک می‌توان آن را استفاده کرد.

ریتینر یا نگهدارنده ارتودنسی

ریتینر یا نگهدارنده ارتودنسی

مراقبت از نگهدارنده ارتودنسی

در صورتی که از انواع ثابت آن استفاده می‌کنید مراقبت خاصی لازم نیست. تنها کافی است هنگام مسواک زدن و نخ دندان کشیدن، به دندان‌هایی که به آنها سیم ریتینر وصل شده است توجه بیشتری داشته باشید. در مورد نگهدارنده غیر ثابت باید هنگام مسواک زدن دندان‌ها، وسیله را از دهان خارج کنید. سپس وسیله ارتودنسی را جداگانه باید تمیز نمایید. توجه داشته باشید جعبه وسیله ارتودنسی غیر ثابت حتماً باید مرتباً تمیز شود تا محلی برای تجمع آلودگی‌ها و میکروب‌ها فراهم نشود.

چرا باید از نگهدارنده ارتودنسی استفاده کنیم؟

هنگامی که دندان‌ها در موقعیت جدید قرار می‌گیرد، ممکن است هنوز استخوان پیرامون آنها خوب سخت نشده باشد و امکان بازگشت دندان به موقعیت قبل وجود داشته باشد. از طرف دیگر با افزایش سن وضعیت دندان‌ها و ساختارهای پشتیبانی‌ کننده آنها تغییر می‌کند و این امر ممکن است موجب جابه‌جایی دندان‌ها شود. همچنین عادات دهانی مانند جویدن ناخن، فشار دادن زبان به دندان‌های جلویی، دندان قروچه و عادات دیگر دائماً نیرویی به دندان‌ها وارد می‌کنند و آنها را از جایگاه مطلوب خود خارج می‌نمایند. نگهدارنده ارتودنسی اجازه نمی‌دهد نیروهای داخلی و بیرونی بر موقعیت دندان‌ها تأثیر بگذارند.

ارتودنسی در افراد بزرگسال و سالمند

ارتودنسی در سالمندی

بسیاری از افراد بزرگسال در کودکی شانس درمان ارتودنسی را نداشته اند اما در بزرگسالی تمایل دارد دندانهایشان صاف و مرتب باشد. بسیاری از افراد تصور می‌کنند هنگامی که پا به سن می‌گذارند و وارد میان‌سالی می‌شوند دیگر نمی‌توان درمان ارتودنسی انجام داد.

بیش از هر چیز باید بدانید هیچ محدودیت سنی برای درمان ارتودنسی وجود ندارد و در هر سنی که باشید می‌توانید دندان‌هایتان را صاف و همراستا کنید. بنابراین برای درمان ارتودنسی هرگز عبارت “دیر شده است” مطرح نمی‌باشد. در حقیقت امروز از هر پنج بیمار ارتودنسی، یک نفر بزرگسال است. تحقیقات نشان داده اند، شیوع مال اکلوژن یا اختلالات بایت در بزرگسالان در مقایسه با کودکان و نوجوانان بیشتر است. شاید بتوان گفت سه چهارم افراد بزرگسال به نوعی مشکل ارتودنسی ( کجی و شلوغی دندانها، انحراف دندان‌ها و غیره) دارند.

ارتودنسی در افراد بزرگسال و سالمند

ارتودنسی در افراد بزرگسال و سالمند

اهمیت ارتودنسی در بزرگسالی

همه ما می‌دانیم که کجی و به هم ‌ریختگی دندان‌ها تأثیر قابل توجهی بر زیبایی لبخند می‌گذارد و از طرفی می‌دانیم زیبایی لبخند بخش مهمی از زیبایی چهره و اعتماد به ‌نفس افراد را تشکیل می‌دهد.

مطالعات نشان داده‌ اند درمان ارتودنسی حتی می‌تواند فرصت‌های شغلی و زندگی اجتماعی بهتری در اختیار افراد قرار دهد.

علاوه بر این، حفظ سلامت دهان و دندان با وجود دندان‌های کج و انحراف یافته و چرخیده بسیار سخت‌تر است. به همین علت در این شرایط احتمال پوسیدگی دندان و عفونت لثه افزایش می‌یابد. از طرفی جویدن غذا با دندان‌های صاف و همراستا بسیار بهتر و کارآمدتر انجام می‌شود.

بنابراین نه تنها میان‌سالی برای درمان ارتودنسی دیر نیست، بلکه حتی مهم‌تر و ضروری‌تر نیز می‌باشد.

ارتودنسی در افراد بزرگسال و سالمند

ارتودنسی در افراد بزرگسال و سالمند

شرایط درمان ارتودنسی در میان‌سالی و سالمندی

مسلماً همان‌طورکه گفته شد سن شرط لازم برای درمان ارتودنسی نیست بلکه وضعیت سلامت لثه در این زمینه اهمیت زیادی دارد.

همچنین سلامت عمومی برای اکثر درمان‌های پزشکی و دندانپزشکی مهم است.

یکی دیگر از عوامل تعیین‌ کننده درمان ارتودنسی نوع مشکل و شدت آن می‌باشد.

بیماری لثه می‌تواند باعث تحلیل رفتن استخوان پشتیبانی‌ کننده دندان و در نتیجه لق شدن و یا از دست دادن دندان شود. بیماری لثه در افراد بزرگسال شایع‌تر از کودکان و نوجوانان است. سلامت لثه در درمان ارتودنسی اهمیت زیادی دارد چرا که در طی درمان ارتودنسی فشار پیوسته و ملایمی به دندان‌ها وارد می‌شود. دندان‌ها توسط لثه و استخوان احاطه شده‌ اند. در صورتی که بیماری لثه داشته باشید درمان ارتودنسی ممکن است باعث تشدید عفونت و بدتر شدن آن شود. از طرفی در صورتی که پیش از درمان ارتودنسی جلوی تحلیل رفتن استخوان‌ را نگرفته باشید، فرایند بازسازی آن که باید در درمان ارتودنسی انجام شود تا موقعیت دندان تثبیت شود، به خوبی انجام نمی‌شود. همچنین بافت بیمار لثه نمی‌تواند به اعمال نیرو به خوبی پاسخ دهد. بنابراین پیش از درمان باید هر گونه التهاب و عفونت لثه تحت کنترل قرار گرفته و درمان شود.

روش درمان ارتودنسی در بزرگسالان

ارتودنتیست که در تشخیص و درمان مشکلات ارتودنسی از جمله مال اکلوژن تخصص دارد می‌تواند از انواع روش‌ها برای درمان ارتودنسی بهره بگیرد. متداول‌ترین روش، استفاده از براکت است. سیستم براکت از نگینهای مربعی شکل کوچک تشکیل شده است که به سطح جلوی دندان چسبانده می‌شوند. سیم ارتودنسی از نگینهای براکت عبور کرده و آنها را به یکدیگر متصل نگه می‌دارد. نگین براکت ممکن است فلزی و یا سرامیکی سفید رنگ یا شفاف باشد. سیم ارتودنسی نگینهای براکت را به سمت مورد نظر می‌کشاند و به این ترتیب دندان‌ها کشیده شده و به موقعیت مطلوب جابه‌جا می‌شوند. مکانیسم حرکت درمان به این صورت است: فرض کنید دندان را به سمت جلوی دهان می‌کشید. استخوان جلوی دندان که تحت فشار قرار گرفته است بازجذب شده و حل میشود و در پشت دندان که در نتیجه کشش، فضای خالی ایجاد شده، بدن شروع به تولید استخوان و پر کردن فضای خالی می‌نماید. این فرایند باعث می‌شود دندان به جلو حرکت کرده و به عقب باز نگردد.

درمان ارتودنسی و بیماری‌ها

معدودی از بیماری‌ها ممکن است نتایج درمان ارتودنسی را به مخاطره بیندازند. برای مثال بیماری شدید دریچه قلب، اختلالات خونریزی، لوکمی و دیابت کنترل نشده شدید از جمله این موارد هستند. در صورتی‌ که به هر یک از این بیماری‌ها مبتلا هستید، موضوع را با ارتودنتیست مطرح کنید. همچنین برخی از داروهایی که برای درمان آرتروز یا پوکی استخوان مورد استفاده قرار دارند ممکن است در حرکت دندان اختلال ایجاد کرده و آن را دشوارتر کند.

داروهایی که باعث خشکی دهان می‌شوند و همچنین سیگار کشیدن احتمال پوسیدگی دندان و عفونت لثه را افزایش می‌دهند. همچنین باعث می‌شوند درمان ارتودنسی برای بیمار دشوارتر شود.

یکی دیگر از ملاحظات مهم در ارتودنسی بزرگسالان، ماهیت مشکل ارتودنسی است. اینکه مال اکلوژن ماهیتاً اسکلتی است به این معنی که به وضعیت فکها مرتبط می‌شود و یا صرفاً مربوط به وضعیت دندان‌هاست تفاوت زیادی در روش درمان ایجاد می‌کند. در بزرگسالان که سن رشد تمام شده است، مشکلات اسکلتی فکها را تنها از طریق جراحی فک می‌توان درمان نمود. با این حال بیشتر افراد مشکلات ارتودنسی چندان جدی ندارند که نیازی به جراحی وجود داشته باشد و اکثر مشکلات مانند کجی و انحراف دندان‌ها، فاصله بین دندان‌ها، نیمه نهفته که دندان و یا بیرون زدن آن از جایگاه نامناسب مسائلی است که بدون نیاز به تغییرات اسکلتی فک، می‌توان تنها با وسیله ارتودنسی درمان نمود.

توجه داشته باشید بر اساس نیازها و شرایط گوناگون افراد بزرگسال سیستم‌های مختلفی برای درمان ارتودنسی طراحی شده است و لازم نیست حتماً با سیم ‌کشی دندان‌ها به محل کار بروید و یا در موقعیت‌های اجتماعی ظاهر شوید. بلکه روش‌هایی مانند براکت سرامیکی، الاینر شفاف یا اینویزالاین و براکت پشت دندانی برای افرادی طراحی شده اند که دوست ندارند با دندان‌های فلزی و سیم ‌کشی بیرون بروند.

اپن بایت یا فاصله بین دندانهای جلویی بالا و پایین

نحوه تماس دندان‌های بالا و پایین با یکدیگر بایت خوانده می‌شود. مال اکلوژن یا مشکلات بایت به وضعی که گفته می‌شود که در آن تماس دندان‌ها با یکدیگر نامناسب است. در حالت ایده ‌آل در هنگام بایت یا بسته بودن دهان سطح جونده دندان‌های عقبی بالا و پایین بر روی یکدیگر قرار گرفته و فک بالا کمی جلوتر از فک پایین قرار می‌گیرد به طوری که دندان‌های جلوی بالا بخشی از سطح دندان‌های جلوی پایینی را می‌پوشاند.

اپن بایت یا فاصله بین دندانهای جلویی بالا و پایین

اپن بایت یا فاصله بین دندانهای جلویی بالا و پایین

اپن بایت چیست؟

اپن بایت به وضعیتی گفته می‌شود که در آن در هنگام بایت دندان‌های فک بالا با دندان‌های فک پایین تماس پیدا نمی‌کنند (شکل بالا). اپن بایت ممکن است مربوط به جلوی دهان و یا عقب دهان باشد. اپن بایت جلوی دندان به گونه ‌ای است که در هنگام بسته بودن دهان بین دندان‌های جلویی بالایی و پایینی فاصله وجود دارد انگار هنوز دهان باز است. اپن بایت نه تنها زیبایسی دندان‌ها و لبخند را تحت تأثیر قرار می‌دهد بلکه مشکلاتی در تکلم و گفتار ایجاد کرده و منجر به نوک زبانی صحبت کردن یا اشکالات دیگر تلفظی می‌شود. همچنین این وضعیت در جویدن نیز تأثیر گذاشته و باعث می‌شود هنگام جویدن غذا و ذرات غذا از بین دندان‌ها بیرون بریزد در نتیجه فرد مجبور است هنگام جویدن غذا زبان خود را به صورت مانعی به دندان‌های جلویی فشار دهد که این وضعیت خود منجر به بدتر شدن مشکل اپن بایت می‌شود.

چه عواملی باعث اپن بایت می‌شوند؟

به طور کلی سه فاکتور مهم در ناهمراستایی دندان‌ها و فاصله بین دندان‌های جلویی بالا و پایین نقش دارند.

۱) گاهی اوقات اپن بایت ممکن است به واسطه مشکلات استخوان فک ایجاد شود.

۲) برخی از کودکان نیز هنگامی دچار اپن بایت می‌شوند که دندان بندی مختلط دارند. دندان بندی مختلط به حدود شش تا دوازده‌ سالگی گفته می‌شود که هم‌زمان هم دندان‌های شیری و هم دندان‌های دائمی در دهان وجود دارند. در بسیاری از موارد، معمولاً پس از این که تمامی دندان‌های شیری با دندان‌های دائمی جایگزین می‌شوند، این مشکل برطرف می‌شود.

اپن بایت یا فاصله بین دندانهای جلویی بالا و پایین

اپن بایت یا فاصله بین دندانهای جلویی بالا و پایین

۳) گاهی اوقات عادات دهانی نامناسب باعث بروز مشکل اپن بایت می‌شود. عادتی به نام فشار زبان اغلب در اپن بایت نقش دارد. فشار زبان (Tongue thrusting) به فشار دادن زبان به دندان‌های جلویی در هنگام بلع یا صحبت کردن گفته می‌شود. در اوایل کودکی الگوی بلع فشار زبان امری کاملاً طبیعی است اما با رشد کودک این عادت با الگوی بلع نرمال جایگزین می‌شود. کودکانی که الگوی بلع فشار زبان در آنها ترک نمی‌شود دچار مشکلاتی در بایت و تکلم می‌شوند.

اپن بایت یا فاصله بین دندانهای جلویی بالا و پایین

اپن بایت یا فاصله بین دندانهای جلویی بالا و پایین

یکی دیگر از عاداتی که باعث اپن بایت می‌شود، مکیدن انگشت و جویدن اشیایی مانند ناخن یا مداد است. همچنین مکیدن نادرست پستانک یا شیشه شیر احتمال مال اکلوژن را افزایش می‌دهد. مکیدن انگشت در نوزادان و شیرخواران وضعیتی طبیعی است اما با رشد کودک باید کنار گذاشته شود. ۵۰% از افراد در دوران نوزادی انگشت خود را میمکند. این عادت تنها زمانی مشکل ساز می‌شود که دندان‌های دایمی بیرون زده اند.

اپن بایت یا فاصله بین دندانهای جلویی بالا و پایین

اپن بایت یا فاصله بین دندانهای جلویی بالا و پایین

درمان اپن بایت

درمان اپن بایت چالش ‌برانگیز ترین درمان در مشکلات ناهمراستایی فکها می‌باشد.

در صورتی ‌که اپن بایت در کودکانی که دندان بندی مختلط دارند، اتفاق بیفتد ممکن است با افتادن تمام دندان‌های شیری و بیرون زدن دندانهای دائمی مشکل به خودی خود برطرف شود.

گاهی اوقات علت مال اکلوژن مشکلات اسکلتی مانند عدم رشد مناسب استخوان فک می‌باشد. در چنین شرایطی جراحی فک ممکن است لازم باشد. در این جراحی فک، بخشی از استخوان فک بالا برداشته شده و استخوان‌های فک در موقعیت مناسب قرار داده می‌شود تا استخوان فک بالا و پایین همراستا گردند.

برای اصلاح مشکل اپن بایت وسیله‌ های ارتودنسی مختلفی وجود دارد. در برخی موارد در صورت مراجعه زود هنگام، با کمک یک وسیله ارتودنسی ساده می‌توان عادت فشار زبان و یا مکیدن انگشت را از بین برد. از جمله وسیله های ارتودنسی مورد استفاده برای اصلاح اپن بایت الاستیک یا حلقه کشی، قفس زبان و خار زبان و قفس کام میباشد. همچنین می‌توان از هدگیر ویژه ای برای تغییر موقعیت فک و اصلاح مشکل بایت کمک گرفت.

روش درمانی بستگی زیادی به شرایط بیمار و سن او دارد. معمولاً جراحی تنها زمانی توصیه می‌شود که سن رشد گذشته باشد. در صورتی که نگران مشکل فاصله بین دندان‌های بالا و پایین خود هستید بهتر است هر چه سریع تر با ارتودنتیست در این زمینه مشورت کنید.

 

آشنایی با روش ارتودنسی دیمون

ارتودنسی و براکت

برای درمان ارتودنسی از سیستم براکت استفاده می‌شود. سیستم براکت انواع گوناگون دارد که با توجه به نیازها و شرایط بیمار نوع مناسب آن انتخاب می‌شود. انواع مختلف سیستم براکت عبارتند از براکت فلزی، براکت سرامیکی، براکت پشت دندانی، الاینر شفاف، مینی براکت و براکت خود لیگاچور یا دیمون. در اینجا به تفاوت سیستم براکت دیمون با براکت فلزی معمولی و فواید آن می‌پردازیم.

تفاوتها و شباهتهای سیستم براکت فلزی و خود لیگاچور

تفاوت اصلی بین سیستم براکت خود لیگاچور و براکت فلزی معمولی مکانیسمی است که سیم ارتودنسی (آرچ وایر) را به نگین براکت متصل نگه می‌دارد. هدف هر دو سیستم براکت حرکت دادن دندان‌ها به جایگاه درست و صاف و همراستا کردن آن‌ها است که در این زمینه هر دو سیستم براکت کارآیی و تأثیر گذاری مشابهی دارند. در واقع براکت خود لیگاچور کاملاً شبیه براکت فلزی است با این تفاوت که در آن از حلقه کشی یا سیم تابیده به عنوان لیگاچور استفاده نمی‌شود. لیگاچور برای متصل نگه داشتن سیم طراحی شده است اما در براکت خود لیگاچور نیازی به آن نیست چرا که طراحی نگین براکت به گونه‌ ای است که خود می‌تواند سیم ارتودنسی را نگه دارد.

براکت دیمون بهتر است یا براکت فلزی معمولی؟

سابقه استفاده از براکت فلزی معمولی در درمان ارتودنسی بسیار طولانی و درخشان بوده است و کارایی آن اثبات شده است اما براکت خود لیگاچور نیز بر همان اساس طراحی شده است بنابراین همان کارایی را دارد.

آشنایی با روش ارتودنسی دیمون

آشنایی با روش ارتودنسی دیمون

سیستم براکت فلزی معمولی

نگینهای براکت به سطح دندان چسبانده می‌شوند و در آن‌ها یک حلقه کشی کوچک به نام لیگاچور (حلقه های پلاستیکی صورتی رنگ در شکل بالا) قرار می‌گیرد تا سیم ارتودنسی را متصل به نگین براکت نگه‌ دارد. در غیر این ‌صورت سیم ارتودنسی نمی‌تواند به دندان نیرو وارد کرده و آن را بکِشد.

ترکیب نگین براکت، لیگاچور و سیم ارتودنسی مکانیسمی به وجود می‌آورند که دندان را حرکت می‌دهد.

آشنایی با روش ارتودنسی دیمون

آشنایی با روش ارتودنسی دیمون

سیستم براکت خود لیگاچور (دیمون)

از آنجایی‌ که نگین براکت حاوی یک شیار است که سیم ارتودنسی در آن قرار می‌گیرد، نیازی به لیگاچور وجود ندارد.

پیشرفت‌های تکنولوژی در براکت فلزی در دهه‌ های اخیر بسیار زیاد بوده است و طراحی‌های گوناگونی برای بهبود هر چه بیشتر آن ارائه شده است.

آشنایی با روش ارتودنسی دیمون

آشنایی با روش ارتودنسی دیمون

مزیت‌های براکت دیمون

  • از آنجایی‌ که حلقه کشی لیگاچور وجود ندارد، فضای کمتری برای پنهان شدن باکتری‌ها و تجمع پلاک وجود دارد بنابراین احتمال پوسیدگی دندان کاهش می‌یابد.
  • تمیز کردن دندان و براکت راحت‌تر است چرا که زوایای پنهان کمتری وجود دارد.
  • از آنجایی ‌که اصطکاک کمتری بین براکت و دندان وجود دارد، دندان کمتر درد می‌گیرد بنابراین می‌توان گفت درد و ناراحتی براکت دیمون کمتر از براکت معمولی است.
  • با اعمال نیروی کمتری دندان حرکت می‌کند چرا که در براکت معمولی به علت اصطکاک زیاد بین براکت و دندان، باید نیروی بیشتری به دندان وارد شود تا بتوان آن را حرکت داد.
  • معمولاً دفعات مراجعه به ارتودنتیست کمتر از براکت معمولی است.

آشنایی با اجزاء و قطعات سیستم براکت ارتودنسی

مشکلات ارتودنسی هر بیمار با دیگری متفاوت بوده و بنابراین درمان آن نیازمند استفاده از وسیله ‌ها و قطعات گوناگون است تا بتوان مشکلات پیچیده ارتودنسی را به نحو مطلوبی درمان نمود. همین پیچیدگی درمان و گستردگی وسایل ارتودنسی بسیاری از بیماران را سردرگم می‌نماید. به همین علت در اینجا اجزا و قطعات مختلف سیستم براکت را معرفی می‌نماییم تا با آشنایی با آنها و عملکرد آنها بهتر بتوانید مسیر درمان ارتودنسی را پشت سر بگذارید.

نگین براکت

نگین براکت

نگین براکت

نگینهای براکت به قطعات مربعی شکل کوچکی گفته می‌شود که به سطح دندان‌ها چسبانده می‌شوند. نگینهای براکت همانند دستگیره عمل کرده و سیم ارتودنسی به آنها متصل می‌شود تا به کمک آنها دندان‌ها را به سمت مورد نظر بکشاند. نگین براکت ممکن است از جنس فلز استیل و یا سرامیک شفاف یا سفید رنگ ساخته شود. همچنین ممکن است نگین براکت طراحی خود لیگاچور داشته باشد که در آن نیازی به استفاده از لیگاچور نیست بلکه نگین براکت حاوی یک شیار ( اسلات) است که سیم ارتودنسی در داخل آن قرار می‌گیرد.

سیم ارتودنسی

سیم ارتودنسی

سیم ارتودنسی

وظیفه اصلی اعمال نیرو به دندان‌ها بر عهده سیم ارتودنسی باشد. سیم ارتودنسی از فلز استیل ساخته می‌شود. در طی درمان ارتودنسی از سیم‌هایی با قطرهای مختلف استفاده می‌شود تا با پیشرفت درمان نیروی بیشتری به دندان‌ها وارد شود.

حلقه کشی یا لیگاچور

حلقه کشی یا لیگاچور

حلقه کشی یا لیگاچور

لیگاچور یک حلقه کشی کوچک است که دور نگین براکت قرار می‌گیرد و وظیفه آن متصل نگه داشتن سیم ارتودنسی به نگین براکت است. لیگاچور ممکن است فلزی بوده و به صورت سیم تابیده دور نگین براکت استفاده شود. معمولاً برای کودکان از لیگاچور پلاستیکی استفاده می‌شود چرا که می‌توانند رنگ حلقه کشی را طبق سلیقه خود انتخاب کنند (شکل بالا).

الاستیک

الاستیک

الاستیک

الاستیک یک حلقه کشی است که بین دو یا چند نگین براکت قرار می‌گیرد (شکل بالا). الاستیک جهت اعمال نیرو و موقعیت دندانهای دو فک مقابل نسبت به هم را تغییر داده و به اصلاح مشکلات بایت کمک می‌کند. الاستیک ممکن است بسته به سلیقه بیمار در انواع رنگ‌های مختلف استفاده شود.

فنر مارپیچی

فنر مارپیچی

فنر مارپیچی

فنر مارپیچی فنر فلزی است که دور سیم ارتودنسی می‌پیچد و در فاصله بین دو دندان قرار می‌گیرد تا بین آنها فاصله ایجاد نماید. گاهی اوقات ممکن است از فنر مارپیچی برای ایجاد فضا برای بیرون زدن دندان نهفته یا نیمه نهفته و یا ایجاد فضا برای کاشت ایمپلنت استفاده شود.

حلقه فلزی

حلقه فلزی

حلقه فلزی

حلقه فلزی یا بند ارتودنسی همانند کمربند دور دندان آسیاب بزرگ قرار می‌گیرد. نگین براکت به بند ارتودنسی متصل می‌شود. حلقه فلزی ممکن است حاوی یک قطعه لوله ای شکل کوچک باشد که برای اتصال ضمایم از آن استفاده میشود.

قلاب ارتودنسی

قلاب ارتودنسی

قلاب ارتودنسی

قلاب یک زایده فلزی است که به برخی از نگینهای براکت جوش خورده است تا حلقه کشی الاستیک دور آن قرار بگیرد.

زنجیر پلاستیکی

زنجیر پلاستیک یا پاورچین مجموعه ای از حلقه های کشی به هم متصل است که دور نگینهای براکت قرار میگیرند. و معمولا در شرایطی از آن استفاده می‌شود که می‌خواهیم چند دندان هنگام حرکت در طی درمان ارتودنسی، با هم حرکت کرده و بین آنها فاصله ایجاد نشود.

آشنایی با اختلالات بایت

هنگامی که دندان‌های دو فک به درستی بر یکدیگر منطبق نباشد، باید درمان ارتودنسی انجام شود تا این مشکل اصلاح گردد. در صورتی که این مشکل که به آن مال اکلوژن یا مشکلات بایت گفته می‌شود درمان نشود در عملکرد جویدن، صحبت کردن و سلامت دندان‌ها تأثیر گذاشته و باعث ساییدگی زود هنگام دندان‌ها و از دست رفتن مینا و همچنین افزایش احتمال آسیب ‌دیدگی دندان‌ها و مفصل فک می‌شود. برای این که جلوی این مشکلات را بگیرید ابتدا باید آنها را شناسایی نمایید. در اینجا با انواع مشکلات بایت یا مال اکلوژن آشنا می‌شوید.

آندربایت

آندربایت

آندربایت

آندربایت با جلو زدگی فک یا دندان‌های پایین مشخص می‌شود به صورتی که دندان‌های جلویی فک پایین جلوتر از دندان‌های بالایی قرار می‌گیرند.

کراس بایت

کراس بایت

کراس بایت

این مال اکلوژن زمانی اتفاق می‌افتد که دندان‌های بالایی با سطح داخلی (پشت دندانی) دندان‌های پایینی تماس پیدا می‌کنند. این تماس باعث لایه لایه شدن سطح پشتی دندان‌ها و ناهمراستایی رشد فکها می‌شود. معمولاً این بیماران برای بستن دهان باید فک پایین را جلوتر آورده یا به طرفین جابه‌جا کنند. این اشکال بایت منجر به استفاده غیر مناسب از فکها شده و گاهی اوقات موجب عدم تقارن ساختار صورت می‌شود.

اورجت

اورجت

جلو زدگی دندان‌های جلویی بالایی یا اورجت

در این مشکل بایت، دندان‌های جلویی فک بالا به سمت جلو انحراف پیدا میکنند. به این ترتیب دندانهای جلویی بالا خیلی جلوتر از دندانهای پایینی قرار میگیرند.

اوربایت

اوربایت

اوربایت

دندانهای جلویی بالایی خیلی پایینتر از حد نرمال قرار گرفته و هم‌پوشانی زیادی با دندان‌های پایین دارند به طوری که بخش کمی از دندان‌های پایینی دیده می‌شود و یا حتی گاهی اوقات هیچ بخشی از دندان‌های پایینی دیده نمی‌شود. این وضعیت باعث می‌شود دندان‌های جلویی پایینی در تماس با بافت نرم سقف دهان قرار گرفته و باعث آسیب دیدن آن شوند. از جمله مشکلات متداول مربوط به اوربایت، لبخند لثه ای، جلو زدگی لب‌ها و ساییدگی بیش از حد دندان‌های جلویی است.

به‌ هم‌ ریختگی دندانه

به‌ هم‌ ریختگی دندانه

شلوغی و به‌ هم‌ ریختگی دندانها

این وضعیت زمانی اتفاق می‌افتد که فضای کافی برای همه دندان‌ها در قوس دندانی وجود ندارد. متداولترین علت استفاده از براکت برای صاف و همراستا کردن دندان‌ها همین مشکل است. شلوغی و به‌ هم ‌ریختگی دندان‌ها نه تنها باعث نازیبایی لبخند می‌شود بلکه موجب بروز مشکلات لثه و پوسیدگی دندان می‌شود چرا که تمیز کردن نواحی بین دندان‌ها به خصوص در جاهایی که هم‌پوشانی بین آنها وجود دارد دشوار می‌شود.

فاصله بین دندان‌ها

فاصله بین دندان‌ها

فاصله بین دندان‌ها

در اثر عدم وجود یک یا چند دندان و یا بزرگ بودن فضای قوس دندانی بین دندان‌ها فاصله ایجاد می‌شود. یکی دیگر از دلایل متداول سیم‌کشی دندان‌ها، بستن فاصله بین دندان‌ها است. این وضعیت نقطه مقابل شلوغی و به ‌هم‌ ریختگی دندان‌ها است چرا که فضای قوس دندانی و فکها بیشتر از اندازه دندان‌هایی است که از لثه بیرون زده اند.

اپن بایت

اپن بایت

اپن بایت

این نوع مشکل بایت اجازه نمیدهد درست غذا را در دهان گرفته و بجوید چرا که دندانهای جلویی بالا و پاینی همپوشانی نداشته و به هم نمیرسند. اپن بایت میتواند در اثر مشکلاتی از جمله فشار زبان (فشار دادن زبان به دندانهای جلویی)، مکیدن انگشت ایجاد شود. معاینه و مداخله درمانی به موقع برای اصلاح این مشکل ضروری است.

عدم تطابق خط میانی

عدم تطابق خط میانی

عدم تطابق خط میانی

در این وضعیت خط میانی قوس دندانی بالا و پایین بر یکدیگر انطباق ندارند. این اتفاق در شرایطی ایجاد میشود که بایت عقب دهان دچار مشکل بوده و هماهنگی خوبی ندارد. این وضعیت بر عملکرد فک تاثیر گذاشته و در عملکرد دندانها تداخل ایجاد مینماید.

الاینر شفاف یا اینویزالاین

اینویزالاین چیست؟

برای صاف و همراستا کردن دندانها از سیستم‌های مختلفی استفاده می‌شود. یکی از جدیدترین سیستم‌های ارتودنسی که به شدت محبوبیت یافته است، الاینر شفاف یا اینویزالاین است. اینویزالاین از مجموعه ای از الاینر های شفاف تشکیل شده است که همانند تری، دندانها را در برگرفته و بدون نیاز به نگین براکت و سیم ارتودنسی، آنها را به موقعیت مطلوب انتقال می‌دهند. اینویزالاین از پلاستیک شفاف ساخته می‌شود بنابراین تقریباً نامرئی بوده و به سختی دیده میشود. در صورتی که قصد درمان با اینویزالاین دارید، بهتر است با جنبه ‌های مختلف آن در مقایسه با سیستم براکت آشنا شوید.

الاینر شفاف یا اینویزالاین

الاینر شفاف یا اینویزالاین

مقایسه اینویزالاین و براکت

اینویزالاین و براکت هر دو برای صاف و مرتب کردن دندانها طراحی شده‌ اند. براکت از مجموعه ‌ای از نگینهای فلزی براکت و سیم ارتودنسی تشکیل شده است. نگینهای براکت به سطح دندانها چسبانده می‌شوند و توسط سیم ارتودنسی به یکدیگر متصل می‌گردند. امروزه می‌توان از نگینهای سرامیکی هم رنگ دندان به جای فلزی استفاده کرد تا براکت کمتر جلب توجه نماید. از طرفی اینویزالاین به علت شفاف بودن و عدم استفاده از قطعات فلزی و سیم، نامرئی به حساب می‌آید چرا که کسی متوجه آن نمی‌شود. برای ساخت آن ابتدا عکس پرتو ایکس از دهان شما گرفته شده و قالب‌ گیری به روش سنتی یا دیجیتالی از دندانها انجام می‌شود تا مطابق آن الاینر برایتان ساخته شود.

در اینجا جنبه ‌های مختلف اینویزالاین و براکت مقایسه می‌شود:

الاینر شفاف یا اینویزالاین

الاینر شفاف یا اینویزالاین

  • رنگ

براکت ممکن است فلزی باشد که در این صورت رنگ آن نقره ای است، یا ممکن است سرامیکی بوده و رنگ آن سفید یا شفاف باشد. رنگ الاستیک یا حلقه کشی انتخابی بوده و ممکن است شفاف، سفید یا رنگی انتخاب شود. اما رنگ اینویزالاین شفاف بوده و هیچ بخش رنگی یا فلزی در آن وجود ندارد. همچنین از الاستیک در آن استفاده نمی‌شود.

  • طول مدت درمان

براکت باید ۲۴ ساعت شبانه روز استفاده شود و به طور متوسط طول دوره درمان دو سال است (بسته به شرایط بیمار ممکن است کوتاه‌تر یا طولانی‌تر باشد). اینویزالاین را باید ۲۲ تا ۲۴ ساعت در شبانه روز به مدت شش تا ۱۸ ماه ( بسته به شرایط بیمار) استفاده کنید.

  • هزینه

هزینه درمان با براکت ارزان‌تر از الاینر است.

  • مراقبت و نگهداری

هر بار که دندانها را مسواک می‌زنید باید سیستم براکت را نیز تمیز کنید. شست و شو با دستگاه‌های هوا یا آب پرفشار نیز مفید است. برای تمیز کردن دندانها در دوران درمان با اینویزالاین باید اینویزالاین را درآورده و دندان‌هایتان را مسواک کنید و سپس اینویزالاین را جداگانه با آب گرم تمیز نمایید. فراموش نکنید حتماً جعبه نگهداری اینویزالاین را نیز پس از هر بار استفاده تمیز کنید. از آنجایی ‌که اینویزالاین از دهان خارج می‌شود، تمیز کردن دندانها آسان‌تر است اما از طرفی باید زمانی را صرف تمیز کردن الاینر نمایید.

  • مراجعات منظم ارتودنسی

در سیستم براکت ماهی یک مرتبه باید به ارتودنتیست مراجعه کنید. در اینویزالاین باید هر دو هفته یکبار الاینر را عوض کنید و هر چهار تا شش هفته یک بار به ارتودنتیست مراجعه نمایید.

  • پس از درمان

پس از درمان با براکت و اینویزالاین باید از نگهدارنده ارتودنسی یا ریتینر استفاده کنید تا نتایج درمان حفظ شود در غیر این صورت دندانها به موقعیت پیشین باز می‌گردند.

  • پیچیدگی درمان

با براکت می‌توان پیچیده‌ ترین مشکلات ارتودنسی را درمان نمود اما اینویزالاین ممکن است برای همه افراد مناسب نباشد.

اینویزالاین برای چه افرادی مناسب نیست؟

  • افرادی که بریج دندان دارند
  • افرادی که دچار مشکلات بایت دندانهای عقبی هستند
  • مواردی که دندان‌های نیش و آسیاب بزرگ باید چرخانده شود
  • در صورتی که نیاز به حرکت دادن عمودی دندانها وجود داشته باشد
  • افرادی که نمی‌توانند در استفاده از الاینر نظم یا تعهد داشته باشند و آنها کمتر از ۲۲ ساعت در روز استفاده می‌کنند
الاینر شفاف یا اینویزالاین

الاینر شفاف یا اینویزالاین

معایب و مزایای اینویزالاین

  • اینویزالاین نامرئی بوده و کسی متوجه درمان ارتودنسی شما نمی‌شود بنابراین هیچ خللی در زندگی اجتماعی تان وارد نمی‌کند.
  • ثابت نیست و هر زمان که بخواهید می‌توانید آن را در بیاورید .
  • هیچ مشکلی از نظر رژیم غذایی وجود ندارد چرا که هنگام غذا خوردن باید الاینر را از دهان خارج کنید، بنابراین هر آنچه که قبلاً می‌خورید همچنان می‌توانید بخورید.
  • عملکرد جویدن تحت تأثیر قرار نمی‌گیرد چرا که هنگام جویدن غذا الاینر را از دهان خارج می‌کنید.
  • از آنجایی ‌که هیچ قطعه فلزی در آن وجود ندارد، بافت‌های نرم دهان را تحریک نمی‌کند.

  • از آنجایی که باید هنگام غذا خوردن آن را از دهان خارج کنید، ممکن است در بسیاری شرایط نتوانید چیزی به جز آب بخورید.
  • برای جلوگیری از تغییر رنگ الاینر باید حتما هر بار که چیزی میخورید، مسواک بزنید و الاینر را تمیز کنید.
  • هزینه درمان با اینویزالاین بیشتر از سیستمهای دیگر است.

آشنایی با وسیله‌ های ارتودنسی

  • براکت

متداول‌ترین وسیله ارتودنسی که برای صاف و همراستا کردن دندان‌ها و اصلاح موقعیت فک استفاده می‌شود، سیستم براکت نام دارد. تقریباً همه سیستم براکت را با ظاهر فلزی و سیم‌ کشی دندان‌ها می‌شناسند. سیستم براکت حاوی نگینهای براکت و سیم ارتودنسی و قطعات دیگر می‌باشد.

فضا ساز یا جدا کننده

فضا ساز یا جدا کننده

  • فضا ساز یا جدا کننده

فضا ساز که به آن جدا کننده، سپراتور یا اسپیسر نیز گفته می‌شود، حلقه فلزی یا کشی کوچک است که بین دندان‌ها قرار داده می‌شود تا بین آنها فاصله ایجاد کند. در شرایطی که دندان‌ها بیش از اندازه به یکدیگر چسبیده ‌اند و فاصله بین آنها وجود ندارد تا بتوان بند ارتودنسی را دور دندان انداخت، از این وسیله ارتودنسی استفاده می‌شود. پس از ایجاد فضای لازم، فضا ساز برداشته میشود.

هدگیر

هدگیر

  • هدگیر

هدگیر یک وسیله ارتودنسی است که به عنوان لنگر موقتی عمل کرده و هدایت رشد فکها را برعهده دارد. هدگیر حاوی یک تسمه است که در پشت سر یا گردن قرار می‌گیرد. از این وسیله ارتودنسی برای ایجاد فضا برای دندان‌ها، حرکت دادن دندان‌ها به موقعیت بهتر یا پیشگیری از حرکت دندان‌ها استفاده می‌شود. در روزهای اول استفاده از هدگیر ممکن است دندان‌ها درد بگیرد اما خیلی زود به آن عادت می‌کنید. در صورتی که دستورالعمل استفاده از هدگیر را رعایت نکنید، طول دوره درمان افزایش یافته و ممکن است برنامه درمانی تغییر کند. هنگام درآوردن هدگیر باید مراقب باشید. در صورتی که هدگیر را با دقت در نیاورید، ممکن است بخشی از آن که به دندان‌ها متصل می‌شود به لب‌ها، گونه، صورت و یا حتی چشم‌ها آسیب وارد کند. توجه داشته باشید هدگیر را در نیاورید مگر این که تسمه آن پاره شود. هنگام بازی یا فعالیت‌های ورزشی هدگیر را در بیاورید.

هربست

هربست

  • هربست

هربست وسیله ای است که در اصلاح اوربایت شدید در بیمارانی که در سن رشد قرار دارند بسیار مؤثر عمل میکند. از این وسیله برای تقویت رشد فک پایین به سمت جلو استفاده میشود و در عین حال نیرویی به فک بالا وارد میشود تا آن را عقب نگه دارد. ممکن است همزمان از وسیع کننده کام برای پهن کردن فک بالا استفاده شود. هربست به دندانهای عقبی چسبانده میشود و ۲۴ ساعت شبانه روز فعال است. این وسیله باید تمام وقت استفاده شود و طول دوره آن معمولاً شش ماه تا یکسال است. هربست بسته به سن بیمار و مشکل ارتودنسی ممکن است به تنهایی و یا همراه با براکت استفاده شود. ممکن است هربست به جای هدگیر مورد استفاده قرار بگیرد. در بیشتر موارد هربست اصلاح اورجت را بدون نیاز به کشیدن دندان یا جراحی فک تسهیل مینماید.

فنر فورسوز یا فورسس

فنر فورسوز یا فورسس

  • فنر فورسوز یا فورسس

این فنر برای اصلاح اورجت متوسط تا شدید و کاهش نیاز به هدگیر یا کشیدن دندانهای دائمی استفاده میشود. از این وسیله ارتودنسی همراه با براکت استفاده شده و با استفاده از اعمال نیروی پیوسته عمل میکند تا مال اکلوژن کلاس ۲ را درمان نماید.

پندولوم یا پندکس

پندولوم یا پندکس

  • پندولوم یا پندکس

این وسیله ثابت ارتودنسی روش منحصر به فردی برای اصلاح مال اکلوژن کلاس دو به شمار میآید. در شرایطی که به نظر میرسد رشد بیمار رو به اتمام است و هدگیر یا وسیله فانکشنال کارایی کمتری دارد، از این وسیله استفاده میشود. پندولوم نیاز به استفاده از هدگیر یا فانکشنال را ممکن است برطرف نماید.

بایونیتور یا بیونیتور

بایونیتور یا بیونیتور

  • بایونیتور یا بیونیتور

این وسیله ارتودنسی یک وسیله فانکشنال غیر ثابت و مطمئن است که از آن برای اصلاح اورجت شدید استفاده میشود. مهمترین مزیت این وسیله سهولت استفاده و غیر ثابت بودن آن است که باعث میشود غذا خوردن و رعایت بهداشت برای بیمار آسانتر باشد.

الاستیک یا حلقه کشی

الاستیک یا حلقه کشی

  • الاستیک یا حلقه کشی

الاستیک یک حلقه کشی است که موقعیت دندانهای بالا و پایین نسبت به یکدیگر را اصلاح میکند. استفاده از الاستیک باید طبق دستور ارتودنتیست باشد و در فواصل منظم که برای تنظیم براکت به ارتودنتیست مراجعه میکنید باید آن را تعویض نمایید.

هدگیر معکوس یا فیس بو

هدگیر معکوس یا فیس بو

  • هدگیر معکوس یا فیس بو

این وسیله ارتودنسی برای اصلاح مال اکلوژن اسکلتی کلاس سه (آندربایت) استفاده میشود. این وسیله با هدایت رشد فک به جلو کشیدن فک بالا و عقب کشیدن فک پایین کمک مینماید. هدگیر معکوس باید ۱۲ تا ۱۴ ساعت در روز استفاده شود. معمولاً این وسیله هم زمان با وسیع کننده کام مورد استفاده قرار میگیرد.

وسیع کننده قوس دندانی

وسیع کننده قوس دندانی

  • وسیع کننده قوس دندانی

انواع وسیله های وسیع کننده قوس دندانی برای افزایش فضای قوس دندانی طراحی شده اند که متداولترین آن وسیع کننده کام است.

وسیع کننده کام یک وسیله ارتودنسی ثابت است که در سقف دهان قرار میگیرد و وظیفه آن پهنتر کردن سقف دهان و در نتیجه قوس دندانی بالا است. وسیع کننده کام یک پیچ در وسط بدنه دارد که در فواصل منظم باید پیچانده شود تا در خط میانی کام کشش ایجاد شود و رشد استخوان تحریک شود. کواد هلیکس نیز یک وسیع کننده کام از نوع ثابت است که برخلاف مورد قبل، برای سفت شدن نیازی به پیچاندن پیچ ندارد. وسیله ارتودنسی شوارتز نیز برای بزرگ کردن قوس دندانی بالا یا پایین استفاده میشود و غیر ثابت است. با این حال بهتر است ۲۴ ساعت استفاده شود و تنها برای غذا خوردن و مسواک زدن آن دربیاورید.

وسیع کننده قوس دندانی

وسیع کننده قوس دندانی

  • قفس زبان

این وسیله ارتودنسی برای ترک عادت فشار زبان (الگوی بلع غیر طبیعی که در آن زبان به جای این که به سقف دهان فشار داده شود به دندانهای جلویی فشار وارد میکند) استفاده میشود. همچنین از این وسیله برای ترک عادت مکیدن انگشت نیز استفاده میشود. قفس زبان ثابت بوده و به دندانها چسبانده میشود.

براکت توربو

براکت توربو

  • براکت توربو

براکت توربو دو نگین براکت کوچک هستند که به سطح پشتی دندانهای جلویی چسبانده میشوند تا به اصطلاح اوربایت کمک کنند. وجود براکت توربو در پشت دندانهای جلویی باعث میشود دندانهای جلوی بالایی نتوانند بیش از حد پایین میآید.

فضا نگهدار قوس دندانی

فضا نگهدار قوس دندانی

  • فضا نگهدار قوس دندانی

برای حفظ فضای موجود در قوس دندانی و یا ایجاد فضا از انواع فضا نگه دار ممکن است استفاده شود. متداولتر فضا نگه دار قوس دندانی سیم کمانی پشت دندانی و سیم کمانی نانس هستند. این وسیله های ارتودنسی موقتی، ثابت بوده و برای جلوگیری از انحراف دندانهای آسیاب به سمت جای خالی پس از افتادن دندانهای شیری استفاده میشوند. از آنجایی که دندانهای شیری بزرگتر از دندانهای دائمی جایگزین هستند، حفظ جای آنها برای درمان شلوغی و بهم ریختگی دندانها در آینده مفید است.

نگهدارنده ارتودنسی یا ریتینر

نگهدارنده ارتودنسی یا ریتینر

  • نگهدارنده ارتودنسی یا ریتینر

پس از این که براکت کار خود را انجام داد و ارتودنتیست آن را از دهان بیمار خارج کرد، فرایند صاف و همراستا کردن دندانها به پایان رسیده است. اما هنوز کار شما تمام نشده است. برای حفظ موقعیت جدید دندانها تا مدتی باید از نگهدارنده ارتودنسی یا ریتینر استفاده کنید. نگهدارنده انواع گوناگونی دارد و به صورت ثابت یا غیر ثابت مورد استفاده قرار میگیرد.

موقعیت دهنده یا پوزیشنر

موقعیت دهنده یا پوزیشنر

  • موقعیت دهنده یا پوزیشنر

این وسیله ارتودنسی حرکت نهایی دندان در طی درمان ارتودنسی را تکمیل میکند. در صورت همکاری کامل شما، تنها استفاده از پوزیشنر به مدت چهار تا هشت هفته کافی است.

 انواع براکت ارتودنسی

براکت ارتودنسی چیست؟

براکت متداولترین وسیله ارتودنسی است که برای صاف و همراستا کردن دندان‌ها و فکها استفاده می‌شود. امروزه براکت‌ها طراحی‌های گوناگونی دارند که باعث می‌شود برای طیف گسترده ‌تری از افراد و نیازهای متفاوت قابل استفاده باشد.

سیستم براکت از نگینهای مربع شکل کوچکی به نام نگین براکت تشکیل شده است که به سطح جلوی دندان ها چسبانده می‌شود و سیم ارتودنسی که از نگینهای براکت عبور کرده و آنها را به یکدیگر متصل نگه می‌دارد و وظیفه اعمال نیرو به دندان‌ها را برعهده دارد. همچنین سیستم براکت شامل اجزاء و قطعات گوناگونی از جمله الاستیک، لیگاچور، حلقه فلزی (بند ارتودنسی)، قلاب و فنر می باشد که هر یک از آنها وظیفه مشخصی داشته و در شرایط خاص مورد استفاده قرار می‌گیرد.

 انواع براکت ارتودنسی

همان‌طورکه گفته شد خواسته ‌ها و نیازهای افراد مختلف متقاضی درمان ارتودنسی، متفاوت است به همین علت سیستم‌های مختلفی برای درمان ارتودنسی طراحی شده است. برای مثال برای برخی افراد به دلیل موقعیت اجتماعی خاصی که دارند، نامرئی بودن سیستم براکت از اولویت بالایی برخوردار است، برای برخی دیگر کارایی و کوتاه شدن دوره درمان اهمیت بیشتری دارد و برای برخی ممکن است هزینه اولویت اصلی را داشته باشد. برای این که بدانید کدام نوع براکت ارتودنسی برای شما مناسب است ابتدا باید آشنایی مختصری آنها داشته باشید.

 انواع براکت ارتودنسی

 انواع براکت ارتودنسی

  • براکت فلزی

رایج‌ترین سیستم براکت مورد استفاده، براکت فلزی است. در واقع با شنیدن عبارت درمان ارتودنسی اولین چیزی که به ذهن همه خطور می‌کند ظاهر سیم‌ کشی و فلزی دندان‌ها است. سیستم براکت فلزی از نگینهای مربع شکل فلزی کوچک و سیم ارتودنسی تشکیل شده است. مؤثرترین و کارآمدترین سیستم براکت که قابلیت حل مشکلات پیچیده ارتودنسی را دارد براکت فلزی است. همچنین از نظر هزینه تقریباً ارزان‌ترین نوع براکت محسوب می‌شود. با این حال گاهی اوقات ممکن است به علت ظاهر فلزی و جلب توجه زیاد بسیاری از متقاضیان درمان ارتودنسی تمایلی به استفاده از آن نداشته باشند. همچنین برخی زواید فلزی سیستم براکت ممکن است بافت‌های نرم دهان را تحریک و زخم نماید. این مشکل با اندکی موم دندانپزشکی قابل حل است.

 انواع براکت ارتودنسی

 انواع براکت ارتودنسی

  • براکت سرامیکی

برای افرادی که ظاهر لبخند در طی درمان ارتودنسی برایشان اهمیت زیادی دارد سیستم‌های نامرئی طراحی شده است که یکی از آنها براکت سرامیکی است. اگر چه سیستم براکت سرامیکی کاملاً نامرئی نیست اما بسیار کمتر از براکت فلزی جلب توجه می‌کند چرا که نگینهای براکت از جنس سرامیک شفاف یا سفید رنگ ساخته می‌شود که در پس زمینه سفید رنگ دندان استتار می‌کند. همچنین در برخی شرایط از سیم ارتودنسی سفید رنگ استفاده می‌شود که به نامرئی شدن بیشتر این سیستم براکت کمک می‌کند. با این حال باید در نظر داشته باشید سیستم براکت سرامیکی گران‌تر از براکت فلزی است. از نظر کارآمدی این براکت با براکت فلزی قابل مقایسه و برابر است. یکی دیگر از مشکلات احتمالی براکت سرامیکی امکان تغییر رنگ سرامیک و زرد شدن آن است. با این حال سرامیک در مقابل تغییر رنگ و لکه مقاوم محسوب می‌شود.

  • مینی براکت

سیستم مینی براکت کاملاً مشابه براکت معمولی است با این تفاوت که نگینهای براکت کوچک‌تر هستند و سطح کمتری از دندان را می‌پوشانند بنابراین کمتر جلب توجه می‌کنند.

 انواع براکت ارتودنسی

 انواع براکت ارتودنسی

  • براکت پشت دندانی

سیستم براکت پشت دندانی یا لینگوال مشابه سیستم براکت معمولی است با این تفاوت که نگینهای براکت به سطح پشتی دندان‌ها چسبانده می‌شود بنابراین در معرض دید قرار ندارند و سیم ارتودنسی نیز از سطح پشتی دندان‌ها عبور می‌کند (شکل بالا). بنابراین در حالت معمولی هنگام صحبت کردن براکت در دهان دیده نمی‌شود. در واقع سیستم براکت پشت دندانی واقعا نامرئی است. اما از آنجایی که نصب این سیستم بر پشت دندان‌ها و تنظیم آن در هر جلسه، بیشتر طول می‌کشد، ممکن است هزینه بیشتری به دنبال داشته باشد. همچنین از آنجایی ‌که سیستم براکت در معرض دید و در دسترس قرار ندارد، تمیز کردن آن دشوارتر بوده و زمان بیشتری نیاز دارد. از طرفی ممکن است صحبت کردن به خصوص در روزهای اول با مشکل مواجه شود و تلفظ برخی واژه ‌ها دشوار باشد. با این حال خیلی زود به آن عادت کنید و یاد می‌گیرید چگونه صحیح صحبت کنید.

 انواع براکت ارتودنسی

 انواع براکت ارتودنسی

  • براکت خود لیگاچور یا دیمون

سیستم براکت خود لیگاچور یا دیمون مشابه سیستم براکت معمولی است با این تفاوت که در آن نیازی به استفاده از حلقه کشی یا سیم لیگاچور وجود ندارد.

شکل- حلقه های کشی صورتی رنگ دور نگینهای براکت، لیگاچور هستند.

شکل- حلقه های کشی صورتی رنگ دور نگینهای براکت، لیگاچور هستند.

لیگاچور (شکل بالا) یک سیم تابیده و یا حلقه کشی است که دور نگین براکت قرار میگیرد تا سیم ارتودنسی را متصل به آن نگه دارد. اما نگینهای براکت خود لیگاچور به گونه ای طراحی شده اند که خود حاوی گیره ای برای نگه داشتن سیم ارتودنسی هستند. این سیستم باعث میشود اصطکاک بین دندان و براکت کاهش یافته و در نتیجه دندان با نیروی کمتر بیشتر حرکت کند. بنابراین درد آن کمتر از سیستمهای دیگر است. از طرفی به علت عدم وجود لیگاچور، بهداشت دهان آسانتر بوده و تمیز کردن براکت موثرتر انجام میشود در نتیجه احتمال پوسیدگی، لکه و تغییر رنگ دندان و عفونت لثه که در اثر تجمع پلاک در اطراف نگین برکت اتفاق می افتد کاهش پیدا میکند.

 انواع براکت ارتودنسی

 انواع براکت ارتودنسی

  • الاینر شفاف یا اینویزالاین

یکی از محبوب‌ترین سیستم‌های درمان ارتودنسی، الاینر شفاف است که یکی از مشهورترین برندهای آن اینویزالاین نام دارد. الاینر شفاف بر خلاف تمامی سیستم‌های براکت که پیش‌تر به آنها اشاره شد، ثابت نیست و به دندان‌ها چسبانده نمی‌شود. الاینر شفاف ارتودنسی غیر ثابت بوده و بیمار می‌تواند هر زمان که می‌خواهد آن را درآورده و دوباره سر جای خود بگذارد. این ویژگی یک شمشیر دو لبه است به این معنی که از طرفی راحتی بیشتری برای بیمار فراهم می‌کند و در بسیاری موقعیتهای اجتماعی، بیمار می‌تواند آن را از دهان خارج کند و با آسودگی خاطر صحبت کند اما از طرفی در صورتی که بیمار همکاری لازم را نداشته باشد و طبق دستور ارتودنتیست تمام وقت از آن استفاده نکند، درمان به مخاطره افتاده و ممکن است تمام زحمات به هدر برود. الاینر شفاف از پلاستیک شفاف ساخته شده و تقریباً نامرئی است. برای مسواک زدن و غذا خوردن باید آن را از دهان خارج کنید. در مواقعی که الاینر را از دهان خارج می‌کنید باید مراقب باشید آن را گم نکنید یا در جایی که امکان آسیب دیدن آن وجود دارد قرار ندهید. الاینر را باید مرتباً هر روز تمیز کنید تا محلی برای تجمع میکروب‌ها و پلاک‌ها نشود.

 انواع براکت ارتودنسی

 انواع براکت ارتودنسی

  • براکت توربو

براکت توربو در واقع یک سیستم براکت ارتودنسی نیست و برای حرکت دادن دندان‌ها استفاده نمی‌شود بلکه نگین براکت کوچکی است که به سطح پشتی دندان‌های جلویی چسبانده می‌شود تا اجازه ندهد دندان‌های جلوی بالا و پایین بیش از اندازه نرمال با یکدیگر هم‌پوشانی داشته باشند. براکت توربو برای اصلاح مشکلات بایت ( اوربایت شدید) استفاده می‌شود.

ارتودنسی چیست؟

ارتودنسی چیست؟

اگر هنگام خندیدن مجبور هستید دست خود را جلوی دهان بگیرید تا کجی یا جلو زدگی دندان‌هایتان دیده نشود، شما تنها نیستید. در واقع تقریباً هیچ کسی لبخند ایده‌ آل ندارد و دندان‌های همه تا حدی ناهمراستایی طبیعی دارند. اما به لطف ارتودنتیست ها و درمان‌های ارتودنسی، می‌توانید این مشکل را برطرف نمایید.

ارتودنسی شاخه از دندانپزشکی است که هدف آن صاف و همراستا کردن دندان‌ها می‌باشد. تا سال ۱۹۰۱ میلادی هنوز ارتودنسی به عنوان یک شاخه تخصصی دندانپزشکی جدا نشده بود. در این سال اولین دانشکده درمان‌های ارتودنسی بازگشایی شد.

ارتودنسی شاخه ‌ای از دندانپزشکی است که به تشخیص و درمان ناهنجاری‌های دندان و فک می‌پردازد. در صورتی که نیاز به درمان ارتودنسی دارید، دندانپزشک عمومی ممکن است شما را به ارتودنتیست ارجاع دهد. ارتودنتیست کسی است که علاوه بر گذراندن تحصیلات دندانپزشکی عمومی، دو تا سه سال در زمینه درمان‌های ارتودنسی آموزش دیده است.

انواع مشکلات ارتودنسی

ناهمراستایی های ارتودنسی به آن مال اکلوژن گفته می‌شود، خود در بردارنده مشکلات گوناگونی از جمله مشکلات رشد فک، عدم وجود یک یا چند دندان به صورت مادرزادی، دندان اضافی، شلوغی و به ‌هم ‌ریختگی دندان‌ها، فاصله بین دندان‌ها، جلو زدگی دندان‌ها و مشکلات مربوط به مفصل فک می‌باشد. با این حال زود افتادن دندان شیری، نیفتادن دندان شیری، مکیدن انگشت، حوادث و اتفاقات و برخی انواع بیماری‌های دندان نیز می‌توانند باعث نیاز به درمان ارتودنسی شوند.

ارتودنسی چیست؟

ارتودنسی چیست؟

اهمیت درمان ارتودنسی

اصلاح مشکلات ارتودنسی تنها برای زیبا کردن دندان‌ها و لبخند و افزایش اعتماد به ‌نفس نیست. هدف از درمان ارتودنسی مسئله بسیار مهم‌تر یعنی سلامت دهان و دندان است. مال اکلوژن باعث می‌شود عملکرد جویدن و صحبت کردن دشوارتر شود. همچنین این وضعیت باعث ساییدگی و از بین رفتن مینای دندان‌ها و قرار گیری آنها در معرض پوسیدگی و شکستگی می‌شود. فشار زیادی که در اثر عدم تماس درست دندان‌ها با یکدیگر بر لثه و استخوان پیرامون دندان وارد می‌شود می‌تواند منجر به پس‌روی لثه و استخوان فک شود. علاوه بر این، تمیز کردن کامل دندان‌هایی که کج شده یا هم‌پوشانی دارند، دشوارتر است بنابراین خطر پوسیدگی دندان و عفونت لثه دو چندان می‌شود.

ارتودنسی چیست؟

ارتودنسی چیست؟

سن درمان ارتودنسی

امروزه دیگر محدودیت سنی برای درمان ارتودنسی وجود ندارد. اگر چه درمان ارتودنسی در کودکی توصیه می‌شود و بسیار آسان‌تر است، اما در بزرگسالی نیز به سهولت قابل انجام است. وسیله ‌های ارتودنسی زیادی برای بزرگسالان طراحی شده است تا بتوانند با توجه به شرایط مختلف فردی و اجتماعی، از مزیت درمان ارتودنسی برخوردار شوند. با این حال در صورتی که درمان ارتودنسی در کودکی صورت بگیرد، طول دوره درمان کوتاه‌تر خواهد بود.

وسیله‌ های ارتودنسی

متداول‌ترین وسیله ارتودنسی، براکت فلزی است که از جنس استیل ساخته می‌شود اما طیف گسترده ‌ای از سیستم‌های براکت از جمله براکت سرامیکی، براکت پشت دندانی، مینی براکت و براکت شفاف طراحی شده اند که بسته به شرایط مورد استفاده قرار می‌گیرند.

رعایت بهداشت دهان در دوران درمان ارتودنسی

هنگامی که تصمیم به درمان ارتودنسی می‌گیرید، اگر به دنبال نتایج مطلوب هستید، باید زمان کافی برای بهداشت دهان صرف نمایید. چرا که در صورتی که براکت در دهان داشته باشید، فضای زیادی برای تجمع ذرات غذا و فعالیت باکتری‌ها ایجاد می‌شود و در نتیجه احتمال تشکیل جرم و رسوب و در نتیجه پوسیدگی دندان و بیماری لثه افزایش می‌یابد. عدم سلامت بافت‌های دهان به تعویق افتادن و گاهی توقف فرایند درمانی منجر می‌شود. همچنین ممکن است لکه های سفید کلسیم زدایی در سطح دندان‌ها تشکیل شود و یا دندان‌ها دچار تغییر رنگ دائمی می‌شوند. برای سهولت مسواک زدن و نخ دندان کشیدن، ابزارهای مخصوص ارتودنسی طراحی شده ‌اند مانند مسواک بین دندانی که سر کوچکی دارد و در فضای کوچک بین سیم ارتودنسی و دندان وارد می‌شود.

نمونه کارها